Σκληρή κριτική στην Ελλάδα και συνολικά στην Ευρωπαϊκή Ένωση ασκεί η επικεφαλής της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας, περιγράφοντας ένα σύστημα που μπλοκάρει έρευνες και δυσκολεύει την αποκάλυψη σκανδάλων.
Σύμφωνα με συνέντευξη που παραχώρησε η Ευρωπαία Γενική Εισαγγελέας Λάουρα Κοβέσι στο Euractiv, το βασικό πρόβλημα στη μάχη κατά της διαφθοράς στην Ευρωπαϊκή Ένωση δεν είναι η έλλειψη εργαλείων ή δυνατοτήτων των αρχών, αλλά η ίδια η πολιτική και θεσμική λειτουργία της Ένωσης. Καθώς ολοκληρώνει τη θητεία της αυτό το φθινόπωρο, η επικεφαλής της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας (EPPO) προχώρησε σε έναν απολογισμό ιδιαίτερα αιχμηρό, που θέτει σοβαρά ερωτήματα για τη λειτουργία των ευρωπαϊκών θεσμών.
Η μεγάλη πρόκληση της ανεξαρτησίας
Όπως σημειώνει η ίδια, η μεγαλύτερη δυσκολία που αντιμετώπισε δεν ήταν αν μπορούσε να δημιουργηθεί ένας ανεξάρτητος εισαγγελικός θεσμός, αλλά «αν υπήρχε πραγματική βούληση να του επιτραπεί να λειτουργήσει ανεξάρτητα και αποτελεσματικά».
Η Κοβέσι, που βρίσκεται στο τιμόνι της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας από το 2021, περιγράφει ένα περιβάλλον γεμάτο θεσμικά εμπόδια, καθυστερήσεις και γραφειοκρατία, τα οποία αποδυναμώνουν τον αγώνα κατά της απάτης. Παρά το γεγονός ότι η EPPO έχει ήδη προχωρήσει σε περισσότερες από 3.600 έρευνες και έχει δεσμεύσει πάνω από 1 δισεκατομμύριο ευρώ από εγκληματικά δίκτυα, η αποτελεσματικότητά της περιορίζεται σημαντικά.
Αντιδράσεις και εμπόδια μέσα στην ίδια την ΕΕ
Ιδιαίτερη σημασία έχει και η αναφορά της στις αντιστάσεις που συναντά ακόμη και εντός της ίδιας της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί η σύγκρουσή της με το Ευρωπαϊκό Ελεγκτικό Συνέδριο, το οποίο επικαλέστηκε ασυλία για να μπλοκάρει εισαγγελική έρευνα.
Κατά την Κοβέσι, τέτοιες περιπτώσεις αποκαλύπτουν ένα βαθύτερο πρόβλημα: ένα σύστημα που διαθέτει μηχανισμούς ελέγχου, αλλά συχνά δεν μπορεί να τους εφαρμόσει στην πράξη.
Η Ελλάδα στο επίκεντρο της κριτικής
Το πιο αιχμηρό σημείο της συνέντευξης αφορά την Ελλάδα, την οποία η Κοβέσι παρουσιάζει ως ένα από τα πιο χαρακτηριστικά παραδείγματα των περιορισμών που αντιμετωπίζει η ευρωπαϊκή προσπάθεια κατά της διαφθοράς.
Όπως επισημαίνει, παρότι η Ευρωπαϊκή Εισαγγελία έχει κινηθεί ενεργά σε υποθέσεις που σχετίζονται με ευρωπαϊκά κονδύλια, συναντά σοβαρά εμπόδια λόγω συνταγματικών ρυθμίσεων που προστατεύουν πολιτικά πρόσωπα, δυσκολεύοντας την πλήρη διερεύνηση των υποθέσεων.
Το παράδειγμα των Τεμπών και οι περιορισμοί
Ιδιαίτερη αναφορά γίνεται στο σιδηροδρομικό δυστύχημα στα Τέμπη το 2022, όπου έχασαν τη ζωή τους 57 άνθρωποι. Η υπόθεση συνδέθηκε με πιθανή κακοδιαχείριση ευρωπαϊκών κονδυλίων για την ασφάλεια των σιδηροδρόμων και αποτέλεσε αντικείμενο έρευνας της EPPO.
Ωστόσο, όπως εξηγεί, οι Ευρωπαίοι εισαγγελείς δεν μπορούσαν να προχωρήσουν σε βάθος στην εξέταση πολιτικών ευθυνών, καθώς το ελληνικό Σύνταγμα προβλέπει ότι μόνο η Βουλή έχει αρμοδιότητα για τέτοιες υποθέσεις.
Η ίδια υπογραμμίζει ότι χωρίς αλλαγές στο Σύνταγμα, δεν μπορεί να υπάρξει πλήρης διερεύνηση και απονομή δικαιοσύνης. Μάλιστα, ακόμη και αν υπάρξουν τέτοιες αλλαγές, δεν θα έχουν αναδρομική ισχύ, κάτι που περιορίζει οριστικά τη διερεύνηση της συγκεκριμένης υπόθεσης.
Πιέσεις και επιθέσεις κατά της εισαγγελίας
Παράλληλα, η Κοβέσι αναφέρει ότι η ομάδα της δέχθηκε στοχευμένες επιθέσεις και εκστρατείες δυσφήμισης σε χώρες όπως η Ελλάδα και η Κροατία, γεγονός που εντάσσεται σε ένα ευρύτερο περιβάλλον πίεσης απέναντι σε ανεξάρτητους θεσμούς.
Συνολικά, η εικόνα που παρουσιάζει είναι ιδιαίτερα επικριτική. Παρότι η Ευρωπαϊκή Ένωση διαθέτει τα εργαλεία για την καταπολέμηση της διαφθοράς, αυτά συχνά υπονομεύονται από πολιτικές παρεμβάσεις, θεσμικά προβλήματα και εθνικούς νομικούς περιορισμούς.
Η περίπτωση της Ελλάδας, όπως τονίζει, αποτελεί το πιο χαρακτηριστικό παράδειγμα αυτής της αντίφασης, όπου οι κανόνες υπάρχουν, αλλά η εφαρμογή τους μπλοκάρεται από το ίδιο το θεσμικό και πολιτικό πλαίσιο.
To «alldaynews.gr» αποποιείται κάθε ευθύνη από τις αναδημοσιεύσεις άρθρων τρίτων ιστοσελίδων, για τα οποία (άρθρα) την ευθύνη την έχει ο υπογράφων ως πηγή.
