Τι είναι η νόσος ALS από την οποία πέθανε ο Παρασκευάς Άντζας

Η ALS είναι μια σκληρή και προοδευτική ασθένεια που «σβήνει» σταδιακά τους μύες του σώματος, αφήνοντας όμως συνήθως το μυαλό και τη συνείδηση του ανθρώπου απόλυτα καθαρά. Από αυτή τη νόσο έπασχε και ο Παρασκευάς Άντζας, ο οποίος έφυγε από τη ζωή στα 49 του χρόνια.

Η αμυοτροφική πλάγια σκλήρυνση (ALS), γνωστή και ως νόσος του Lou Gehrig, είναι μια σπάνια αλλά ιδιαίτερα σοβαρή νευροεκφυλιστική πάθηση που πλήττει τους κινητικούς νευρώνες, δηλαδή τα νευρικά κύτταρα που ελέγχουν τις εκούσιες κινήσεις του σώματος.

Η ALS μπορεί να οδηγήσει σε θάνατο επειδή με την πάροδο του χρόνου επηρεάζει τους μύες που είναι απαραίτητοι για την αναπνοή, προκαλώντας σοβαρή αναπνευστική ανεπάρκεια.

Από τη συγκεκριμένη νόσο έπασχε ο παλαίμαχος ποδοσφαιριστής Παρασκευάς Άντζας, ο οποίος έφυγε από τη ζωή σε ηλικία 49 ετών. Η ALS θεωρείται προοδευτική ασθένεια, καθώς τα συμπτώματα επιδεινώνονται σταδιακά με την πάροδο του χρόνου. Παρότι μέχρι σήμερα δεν υπάρχει οριστική θεραπεία που να αναστρέφει τη νόσο, υπάρχουν φαρμακευτικές και υποστηρικτικές παρεμβάσεις που μπορούν να βελτιώσουν σημαντικά την ποιότητα ζωής των ασθενών.

Πώς επηρεάζει το σώμα η ALS

Η ALS ανήκει στις παθήσεις των κινητικών νευρώνων. Οι νευρώνες αυτοί βρίσκονται στον εγκέφαλο και στον νωτιαίο μυελό και είναι υπεύθυνοι για τη μετάδοση των εντολών που επιτρέπουν κινήσεις όπως το περπάτημα, η ομιλία, η μάσηση και η κατάποση.

Όταν η νόσος εξελίσσεται, οι νευρώνες αυτοί εκφυλίζονται και σταματούν να λειτουργούν σωστά, με αποτέλεσμα οι μύες να εξασθενούν, να εμφανίζουν σπασμούς και τελικά να ατροφούν. Σταδιακά, ο έλεγχος των εκούσιων κινήσεων του σώματος περιορίζεται σημαντικά.

Δείτε το βίντεο:

Τα πρώτα συμπτώματα της νόσου

Τα πρώτα συμπτώματα της ALS μπορεί να διαφέρουν από άνθρωπο σε άνθρωπο, ωστόσο συχνά περιλαμβάνουν μυϊκές συσπάσεις στα άκρα, στους ώμους ή στη γλώσσα, κράμπες, αίσθημα δυσκαμψίας, καθώς και αδυναμία σε χέρια, πόδια ή αυχένα.

Επίσης μπορεί να εμφανιστούν διαταραχές στην ομιλία, όπως θολή ή ρινική φωνή, αλλά και δυσκολία στη μάσηση και την κατάποση. Συνήθως τα συμπτώματα ξεκινούν ήπια και επιδεινώνονται σταδιακά.

Με την πρόοδο της νόσου, η μυϊκή αδυναμία εξαπλώνεται σε όλο και περισσότερες περιοχές του σώματος και επηρεάζει βασικές καθημερινές λειτουργίες.

Οι ασθενείς μπορεί να αντιμετωπίσουν δυσκολία στη βάδιση και στις μετακινήσεις, προβλήματα στη χρήση των άνω άκρων, δυσκολία στην κατάποση και στην ομιλία, καθώς και αναπνευστική δυσχέρεια.

Δείτε το βίντεο:

Συχνά παρατηρούνται επίσης απώλεια βάρους, μυϊκοί πόνοι και κράμπες, ενώ δεν είναι σπάνια η εμφάνιση άγχους και κατάθλιψης. Παρά τη σοβαρότητα της κατάστασης, στις περισσότερες περιπτώσεις οι νοητικές λειτουργίες παραμένουν ανεπηρέαστες, με τους ασθενείς να διατηρούν πλήρη επίγνωση της εξέλιξης της νόσου.

Πώς γίνεται η διάγνωση και η αντιμετώπιση

Η διάγνωση της ALS δεν βασίζεται σε μία μόνο εξέταση. Αντίθετα, προκύπτει μέσα από συνδυασμό ιατρικού ιστορικού, νευρολογικής εξέτασης, ελέγχου αντανακλαστικών και μυϊκής δύναμης, αλλά και παρακολούθησης της εξέλιξης των συμπτωμάτων με την πάροδο του χρόνου.

Παράλληλα, οι γιατροί προχωρούν σε αποκλεισμό άλλων παθήσεων που μπορεί να εμφανίζουν παρόμοια εικόνα.

Αν και δεν υπάρχει θεραπεία που να αναστρέφει τη βλάβη στους κινητικούς νευρώνες, η αντιμετώπιση της ALS βασίζεται σε φαρμακευτικές αγωγές και υποστηρικτικές θεραπείες που στοχεύουν στη διαχείριση των συμπτωμάτων και στη βελτίωση της καθημερινότητας.

Δείτε το βίντεο:

Η φροντίδα των ασθενών γίνεται συνήθως από μια διεπιστημονική ομάδα που μπορεί να περιλαμβάνει νευρολόγους, φυσικοθεραπευτές, λογοθεραπευτές, διατροφολόγους, ψυχολόγους, καθώς και νοσηλευτές και κοινωνικούς λειτουργούς.

Στόχος όλων είναι η όσο το δυνατόν μεγαλύτερη διατήρηση της κινητικότητας, της αυτονομίας και της ποιότητας ζωής των ασθενών.