Σύνδρομο Πολυκυστικών Ωοθηκών (PCOS): τί είναι, πώς διαγιγνώσκεται, τί προβλήματα μας δημιουργεί και σε τί βαθμό θεραπεύεται;

Του Δρ. Σάμερ Νικόλαου Αλ-Αχμάρ, Μαιευτήρα, Γυναικολόγου – Χειρουργού, MD, Msc,

Εξειδικευμένου στη Φροντίδα και Διαχείριση του Συνδρόμου Πολυκυστικών Ωοθηκών (PCOS).

Το Σύνδρομο Πολυκυστικών Ωοθηκών είναι μια κοινή ορμονική διαταραχή, αφού υπολογίζεται ότι αφορά περίπου το 10% των γυναικών που βρίσκονται σε αναπαραγωγική ηλικία, αλλά και ένα σοβαρό ενδοκρινολογικό πρόβλημα που επηρεάζει τόσο την αναπαραγωγική δυνατότητα αλλά και την ευρύτερη υγεία και ευεξία των γυναικών.

Κι ενώ ως προς τις ακριβείς αιτίες του, το Σύνδρομο Πολυκυστικών Ωοθηκών, ή όπως αναφέρεται στην καθημερινότητα -απλά- πολυκυστικές ωοθήκες, μπορεί να εξηγηθεί στη βάση του προβληματικού μεταβολισμού της ινσουλίνης, οι λόγοι πίσω από αυτή (γενετικοί – κληρονομικοί και περιβαλλοντικοί – επίκτητοι) είναι μάλλον αδιαφανείς και χρήζουν περαιτέρω διερεύνησης.

Μια ακόμη προβληματική έκφανση του συνδρόμου αποτελεί το γεγονός πως ενώ θα μπορούσε να πει κανείς πως εμφανίζει κάποια κοινά χαρακτηριστικά εκδήλωσης, όπως οι ανωμαλίες της περιόδου, τα αυξημένα ανδρογόνα και η ανεπιθύμητη τριχοφυΐα σε συγκεκριμένες περιοχές του σώματος (πρόσωπο, στήθος, πλάτη), η παχυσαρκία ή τα γενικότερα προβλήματα γονιμότητας, ωστόσο αυτό δεν σημαίνει πως η κλινική έκφραση των εν λόγω συμπτωμάτων και κυρίως ο βαθμός εκδήλωσής τους είναι παρόμοιος για όλες τις γυναίκες.

Δεδομένου όμως ότι τα παραπάνω χαρακτηριστικά είναι πιθανόν να έχουν και άλλα -και πάλι γυναικολογικής φύσεως- γενεσιουργά αίτια, το επιστημονικά ορθό ως προς τη διάγνωση είναι η λήψη και ενδελεχής εξέταση του ιατρικού ιστορικού της ασθενούς, αιματολογικές εξετάσεις για την εκτίμηση των επιπέδων βασικών ορμονών, καθώς και η διενέργεια υπερηχογραφήματος τα οποία θα τύχουν συνεκτίμησης από γυναικολόγο εξειδικευμένο στο PCOS.

Ειδικά σε σχέση με το υπερηχογράφημα και την εικόνα που καταγράφεται σε αυτό, γίνεται συχνά λόγος για το φαινόμενο του “κολιέ από πέρλες”, μεταφοράς ουσιαστικά που θέλει να περιγράψει τη διάταξη των μικρών κύστεων -που ουσιαστικά περιέχουν ωάρια που δεν έχουν ωριμάσει-. Έχοντας αποκλείσει άλλες -πιο σπάνιες- παθήσεις που προκαλούν ανάλογα φαινόμενα, ο εξειδικευμένος γυναικολόγος, είναι πλέον σε θέση να προχωρήσει με ασφάλεια στη διάγνωση και να προτείνει την ενδεδειγμένη θεραπεία.

Ιάση ή θεραπεία;

Ένα πολύ ειδικό χαρακτηριστικό που εμφανίζει το Σύνδρομο Πολυκυστικών Ωοθηκών είναι πως ενώ μπορεί να αντιμετωπιστεί, γίνεται να αξιολογηθούν δηλαδή τα συμπτώματα και να τεθούν οι στόχοι βελτίωσης της συνολικής ποιότητας ζωής της ασθενούς, κυρίως με τον έλεγχο των πιο ενοχλητικών και κυρίαρχων συμπτωμάτων, η καθολική εξάλειψη του φαινομένου είναι μέχρι σήμερα μη δυνατή.

Η ρεαλιστική προσέγγιση λοιπόν, τόσο από την πλευρά του εξειδικευμένου ιατρού όσο και από την πλευρά της ασθενούς θα πρέπει να επικεντρώνεται σε μια σειρά επιλογών που συνδυαζόμενες θα μπορέσουν να υπηρετήσουν αποτελεσματικότερα τους συμφωνημένους στόχους.

Έτσι, θα έλεγε κανείς πως είναι ξεκάθαρο ότι και στην περίπτωση αυτή το μοντέλο άσκηση – διατροφή λειτουργεί πάρα πολύ καλά ώστε μεσομακροπρόθεσμα να περιοριστούν οι παράγοντες ή τα συναφή προβλήματα υγείας που διαμορφώνουν το έδαφος στο οποίο θα πατήσει και θα εδραιωθεί το PCOS, αλλά είναι την ίδια στιγμή επίσης ξεκάθαρο πως η ασθενής θα πρέπει να υιοθετήσει στο εξής έναν νέο τρόπο ζωής, πράγμα αντικειμενικά δύσκολο αφού δεν πρόκειται για μια απλή στιγμιαία απόφαση αλλά για ριζική αλλαγή τρόπου ζωής.

Από της επιλογές της αντιμετώπισης φυσικά δεν θα μπορούσαν να λείπουν και τα κατάλληλα φάρμακα (αντισυλληπτικά χάπια, ρυθμιστές ινσουλίνης, αντιανδρογόνα) τα οποία και αυτά με τη σειρά τους θα έχουν αποτέλεσμα σε βάθος χρόνου.

Ωστόσο, στην περίπτωση που ο κεντρικός στόχος που έχει τεθεί είναι η αντιμετώπιση της υπογονιμότητας, οι τεχνικές υποβοηθούμενης αναπαραγωγής είναι μια επιλογή με πολύ καλά -και σαφώς πιο κοντινά- αποτελέσματα για τις γυναίκες με πολυκυστικές ωοθήκες.

Ο “παράγων” ιατρός

Τα ειδικά χαρακτηριστικά που περιγράψαμε παραπάνω (ορμονική διαταραχή με πολυεπίπεδη εκδήλωση και πολυπαραγοντικά αίτια, που δεν υπάρχει -ακόμα- η δυνατότητα ολοκληρωτικής ίασης) αλλά και το ψυχολογικά και σωματικά οδυνηρό επακόλουθο της υπογονιμότητας, καθιστά το Σύνδρομο Πολυκυστικών Ωοθηκών μια ιδιαίτερη περίπτωση πάθησης, όπου ο ιατρός – γυναικολόγος θα πρέπει να είναι πάρα πολύ προσεκτικός σε επίπεδο διάγνωσης και εν συνεχεία να κατευθύνει την ασθενή στην πλέον αποτελεσματική διαχείριση – θεραπεία, αντιλαμβανόμενος και υπηρετώντας τους άμεσους στόχους που έχουν τεθεί.

Οφείλει δε με αυτόν τον τρόπο να θέσει τόσο την επιστημονική του ειδίκευση όσο και την επαγγελματική του εμπειρία στην υπηρεσία της ασθενούς προσφέροντάς της πλήρη πληροφόρηση, πολύπλευρη υποστήριξη, εξατομικευμένη θεραπεία και φαρμακευτική αγωγή επιδιώκοντας την πλήρη σύμπλευση σε μια θεραπεία που απαιτεί οργανωμένη προσπάθεια και συνεργασία και εν πολλοίς προϋποθέτει αλλαγή τρόπου ζωής από την ασθενή.

Με απλά λόγια, ο γιατρός θα πρέπει να είναι ταυτόχρονα και ο ειδικός επιστήμων αλλά και ο άνθρωπος εμπιστοσύνης που θα στηρίξει με όλους τους δυνατούς τρόπους και σε όλα τα πιθανά επίπεδα την επιλογή της ασθενούς του να καταπολεμήσει το PCOS, είτε στόχος είναι η βελτίωση της αναπαραγωγικής της δυνατότητας, είτε η ευρύτερη υγεία και ευεξία, είτε όλα τα παραπάνω μαζί.

Περισσότερα για τις πολυκυστικές ωοθήκες και άλλα γυναικολογικά ζητήματα στο https://www.alachmar.gr

Ο Δρ. Σάμερ Νικόλαος Αλ-Αχμάρ είναι αφοσιωμένος στην παροχή ολιστικής και προσαρμοσμένης φροντίδας για κάθε ασθενή που πάσχει από το Σύνδρομο Πολυκυστικών Ωοθηκών (PCOS). Με γνώση και βαθιά κατανόηση της πάθησης, στοχεύει στην ασφάλεια, την εμπιστοσύνη και την αποτελεσματική θεραπεία. Επενδύοντας στην ολιστική φροντίδα του ασθενούς, δίνει μια νέα διάσταση στην αντιμετώπιση της PCOS, αναβαθμίζοντας την ποιότητα ζωής κάθε ασθενούς.