Μέχρι ποια ηλικία οι γονείς πρέπει να στηρίζουν οικονομικά τα παιδιά τους;

Δεν είναι η ηλικία που καθορίζει πότε σταματά η οικονομική στήριξη των παιδιών από τους γονείς, αλλά το αν μπορούν πραγματικά να σταθούν στα πόδια τους μόνοι τους.

Η υπόθεση που άνοιξε μεγάλη συζήτηση

Ένα περιστατικό από την Ιταλία έφερε ξανά στο προσκήνιο τη συζήτηση γύρω από τα όρια της γονικής στήριξης προς τα ενήλικα παιδιά.

Ένας 31χρονος, παρότι εργαζόταν και είχε σταθερό εισόδημα, αρνούνταν να συμβάλει οικονομικά στο σπίτι όπου ζούσε με τη μητέρα του. Όταν εκείνη του ζήτησε να αναλάβει μέρος των ευθυνών του, εκείνος παραιτήθηκε από τη δουλειά του ώστε να συνεχίσει να εξαρτάται οικονομικά από εκείνη.

Η υπόθεση έφτασε μέχρι τα δικαστήρια και η μητέρα δικαιώθηκε.

Το δικαστήριο υποχρέωσε τον 31χρονο να εγκαταλείψει το σπίτι και να πληρώσει 3.500 ευρώ για δικαστικά έξοδα.

Τι αποφάσισε το δικαστήριο

Σύμφωνα με τη δικαστική απόφαση, η οικονομική στήριξη των γονιών δεν μπορεί να είναι απεριόριστη.

Σταματά όταν το παιδί:

• έχει αποκτήσει οικονομική ανεξαρτησία
• ή μπορεί να θεωρηθεί υπεύθυνο που δεν την έχει αποκτήσει

Στη συγκεκριμένη περίπτωση, κρίθηκε πως ο 31χρονος ήταν σε ηλικία και κατάσταση που του επέτρεπαν να εργάζεται και να ζει αυτόνομα.

Η απόφασή του να μη δουλεύει δεν μπορούσε πλέον να επιβαρύνει τη μητέρα του.

Τα «μεγάλα μωρά» της Ιταλίας

Στην Ιταλία χρησιμοποιείται συχνά ο όρος “bamboccioni”, δηλαδή «μεγάλα μωρά», για να περιγράψει ενήλικες που συνεχίζουν να εξαρτώνται οικονομικά από τους γονείς τους.

Ο όρος έγινε γνωστός πριν από χρόνια από τον Tommaso Padoa-Schioppa και είχε προκαλέσει μεγάλες αντιδράσεις στη χώρα.

Τι ισχύει στην Ελλάδα

Κάτι αντίστοιχο ισχύει και στην Ελλάδα.

Η οικονομική υποστήριξη των παιδιών δεν σταματά αυτόματα όταν ενηλικιωθούν. Οι γονείς υποχρεούνται να τα στηρίζουν όταν:

• δεν μπορούν να καλύψουν βασικές ανάγκες
• δεν διαθέτουν εισόδημα ή περιουσία
• σπουδάζουν ή βρίσκονται σε φάση αναζήτησης εργασίας

Ωστόσο, αν ένα ενήλικο παιδί μπορεί να εργαστεί αλλά δεν το κάνει από επιλογή, τότε η υποχρέωση αυτή μπορεί να σταματήσει.

Γιατί όλο και περισσότεροι νέοι μένουν στο πατρικό

Σύμφωνα με στοιχεία της Eurostat για το 2024:

• Στην Ελλάδα περίπου το 78% των νέων 20–29 ετών ζει με τους γονείς
• Στην Ιταλία το ποσοστό φτάνει το 80%
• Ο μέσος όρος αποχώρησης από το πατρικό είναι γύρω στα 30 έτη

Οι βασικοί λόγοι είναι:

• το υψηλό κόστος στέγασης
• οι χαμηλοί μισθοί
• οι ισχυροί οικογενειακοί δεσμοί

Τι γίνεται στη Βόρεια Ευρώπη

Σε χώρες όπως η Δανία, η Σουηδία και η Φινλανδία, οι νέοι φεύγουν πολύ νωρίτερα από το σπίτι των γονιών τους.

Εκεί:

• μόνο το 10–13% των νέων μένει με τους γονείς
• η αυτονομία θεωρείται βασική κοινωνική αξία
• το κράτος παρέχει μεγαλύτερη οικονομική στήριξη

Ακόμη κι όταν μένουν με τους γονείς τους, συνήθως συμμετέχουν οικονομικά ή βοηθούν στις καθημερινές υποχρεώσεις του σπιτιού.

Το βασικό κριτήριο

Τελικά, δεν υπάρχει συγκεκριμένη ηλικία στην οποία «κόβεται» η οικονομική στήριξη από τους γονείς.

Το βασικό ερώτημα είναι αν το παιδί μπορεί να σταθεί οικονομικά μόνο του.

Όταν αυτό δεν είναι εφικτό, η στήριξη συνεχίζεται. Όταν όμως υπάρχει δυνατότητα ανεξαρτησίας αλλά όχι διάθεση, τότε τα όρια αρχίζουν να μπαίνουν — ακόμη και νομικά.