Ο καθηγητής που προέβλεψε τον πόλεμο, «βλέπει» τώρα και ήττα των ΗΠΑ: Οι στόχοι «κλειδιά» για το Ιράν

Ο καθηγητής που είχε προειδοποιήσει έγκαιρα για τη σύγκρουση με το Ιράν επιστρέφει με μια ακόμη πιο τολμηρή εκτίμηση. Σύμφωνα με την ανάλυσή του, οι γεωπολιτικές ισορροπίες της εποχής ενδέχεται να μην ευνοούν τις Ηνωμένες Πολιτείες, αλλά την Τεχεράνη.

Στον χώρο των γεωπολιτικών προβλέψεων, λίγοι αναλυτές έχουν τραβήξει τόσο έντονα την προσοχή γύρω από το Ιράν και τη Μέση Ανατολή όσο ο καθηγητής Τζιανγκ Σουετσίν. Πρόκειται για έναν ιστορικό και εκπαιδευτικό που δραστηριοποιείται στο Πεκίνο και έχει γίνει ιδιαίτερα γνωστός μέσα από τη σειρά του «Προγνωστική Ιστορία» στο YouTube.

Τον Μάιο του 2024, σε μια περίοδο που ο Ντόναλντ Τραμπ συνέχιζε την εκστρατεία για μια δεύτερη προεδρική θητεία, ο Τζιανγκ παρουσίασε μια σειρά από τολμηρές προβλέψεις που – όπως λένε πολλοί – εξελίχθηκαν με εντυπωσιακή ακρίβεια.

Μεταξύ αυτών ήταν η εκλογική νίκη του Τραμπ, η κλιμάκωση σε έναν πόλεμο πλήρους κλίμακας με το Ιράν και – το πιο αμφιλεγόμενο σενάριο – η πιθανότητα τελικής ήττας των Ηνωμένων Πολιτειών σε αυτή τη σύγκρουση.

Professor Jiang made 3 predictions.

2 have come to fruition.

The 3rd prediction?

America will lose to Iran. pic.twitter.com/KIPJ9CJNJc

— SpeakWithDeeDee (@SpeakWithDeeDee) March 4, 2026

Η θεωρία του Jiang Xueqin για την «ψυχοϊστορία»

Καθώς οι εντάσεις στη Μέση Ανατολή αυξάνονται μετά την κοινή επιχείρηση των Ηνωμένων Πολιτειών και του Ισραήλ, η οποία οδήγησε στον θάνατο του Ανώτατου Ηγέτη Αλί Χαμενεΐ, η ανάλυση του Τζιανγκ αποκτά ιδιαίτερο ενδιαφέρον. Ο ίδιος θεωρεί ότι το Ιράν μπορεί όχι μόνο να αντέξει μια τέτοια σύγκρουση, αλλά ενδεχομένως και να επικρατήσει.

Ο Τζιανγκ είναι Κινεζοκαναδός εκπαιδευτικός και συγγραφέας. Στην πορεία του έχει ασχοληθεί με τη δημοσιογραφία, την παραγωγή ντοκιμαντέρ, τη διεθνή ανάπτυξη – ακόμη και με θέσεις εργασίας στα Ηνωμένα Έθνη – καθώς και με προγράμματα εκπαιδευτικής μεταρρύθμισης.

Οι προβλέψεις του δεν βασίζονται σε κάποια «κρυστάλλινη σφαίρα». Αντίθετα, προκύπτουν από τη συστηματική μελέτη ιστορικών μοτίβων και από την προσπάθεια κατανόησης των κινήτρων που καθοδηγούν τις μεγάλες δυνάμεις.

Μέρος της θεωρίας του επηρεάζεται από την έννοια της «ψυχοϊστορίας», η οποία εμφανίζεται στη διάσημη σειρά βιβλίων «Foundation» του Ίσαακ Ασίμοφ. Η ιδέα υποστηρίζει ότι, αν καταγραφούν με ακρίβεια τα φαινόμενα του παρόντος, μπορούν να δημιουργηθούν μοντέλα πρόβλεψης που αποτυπώνουν με μεγάλη πιθανότητα την εξέλιξη μαζικών γεγονότων στο μέλλον.

Το σενάριο πολέμου που περιγράφει

Στη διάλεξη που έδωσε το 2024, ο Τζιανγκ παρουσίασε ένα σενάριο σύμφωνα με το οποίο ένας επανεκλεγμένος Τραμπ θα οδηγούνταν σχεδόν αναπόφευκτα σε σύγκρουση με το Ιράν, εξαιτίας μιας σειράς πολιτικών και γεωπολιτικών πιέσεων.

Το ισραηλινό λόμπι, που επιδιώκει την αποδυνάμωση της επιρροής του Ιράν στην περιοχή, τα στρατηγικά συμφέροντα της Σαουδικής Αραβίας που βλέπει την Τεχεράνη ως βασικό αντίπαλο, αλλά και η ίδια η ανάγκη των ΗΠΑ να διατηρήσουν την παγκόσμια ηγεμονία τους για οικονομικούς λόγους, δημιουργούν – σύμφωνα με τον ίδιο – τις προϋποθέσεις για σύγκρουση.

Ο Τζιανγκ ονόμασε το υποθετικό αυτό σχέδιο «Επιχείρηση Ιρανική Ελευθερία». Στο σενάριο που περιγράφει, θα συμμετείχαν σε μια πολυεθνική εισβολή οι Ηνωμένες Πολιτείες, το Ισραήλ, η Σαουδική Αραβία, το Ηνωμένο Βασίλειο και τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα.

Ο Ντόναλντ Τραμπ, σύμφωνα με την εκτίμησή του, θα παρουσίαζε τον πόλεμο ως μια αναγκαία απάντηση στις πυρηνικές φιλοδοξίες του Ιράν, στη στήριξη οργανώσεων όπως η Χεζμπολάχ και οι Χούθι, αλλά και στις απειλές που αντιμετωπίζουν οι σύμμαχοι των Ηνωμένων Πολιτειών στην περιοχή.

Παράλληλα, ο Τζιανγκ τονίζει ότι όλοι οι βασικοί παίκτες – από τους Φρουρούς της Επανάστασης μέχρι το Ισραήλ και τον ίδιο τον Τραμπ – έχουν διαφορετικούς λόγους να οδηγηθούν σε μια τέτοια σύγκρουση.

Για το Ισραήλ, για παράδειγμα, ένα αποδυναμωμένο Ιράν θα μπορούσε να σημαίνει εδραίωση της κυριαρχίας του στη Μέση Ανατολή χωρίς σοβαρούς ανταγωνιστές.

Αυτό που κάνει την ανάλυση του Τζιανγκ να ξεχωρίζει είναι η επιμονή του ότι ένας τέτοιος πόλεμος δεν θα κατέληγε απαραίτητα σε αμερικανική νίκη. Σε συνεντεύξεις και διαλέξεις – μεταξύ άλλων και σε πρόσφατη εμφάνισή του στο Breaking Points – υποστηρίζει ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες κινδυνεύουν να παγιδευτούν σε μια σύγκρουση από την οποία θα είναι δύσκολο να αποχωρήσουν.

Γιατί θεωρεί πιθανή την ήττα των ΗΠΑ

Στο επίκεντρο της ανάλυσής του βρίσκεται η γεωγραφία του Ιράν. Το ιδιαίτερα ορεινό ανάγλυφο της χώρας, όπως εξηγεί, θα μπορούσε να μετατρέψει μια εισβολή σε παγίδα, όπου οι στρατιώτες θα γίνονταν «όμηροι και όχι στρατιώτες».

Τα αμερικανικά στρατεύματα θα δυσκολεύονταν να συγκεντρωθούν αποτελεσματικά, να προστατεύσουν τις γραμμές ανεφοδιασμού ή ακόμη και να αποχωρήσουν οργανωμένα εάν η κατάσταση επιδεινωνόταν.

Η πλήρης κατάκτηση και κατοχή μιας χώρας με το μέγεθος και τον πληθυσμό του Ιράν θα απαιτούσε, σύμφωνα με τον ίδιο, 3 έως 4 εκατομμύρια στρατιώτες. Πρόκειται για έναν αριθμό που ξεπερνά κατά πολύ τις σημερινές δυνατότητες των αμερικανικών ενόπλων δυνάμεων.

Ο Τζιανγκ υπογραμμίζει επίσης τις δύο δεκαετίες προετοιμασίας του Ιράν. Η χώρα παρουσιάζει τη σύγκρουση ως έναν ιερό πόλεμο απέναντι στον «Μεγάλο Σατανά», ενώ έχει ήδη δοκιμάσει στρατηγικές μέσα από πολέμους δι’ αντιπροσώπων και στρατιωτικές ασκήσεις, όπως ένας προσομοιωμένος 12ήμερος πόλεμος τον Ιούνιο.

Παράλληλα, το δίκτυο συμμάχων του – η Χεζμπολάχ, η Χαμάς, οι σιιτικές πολιτοφυλακές και οι Χούθι – δίνει στο Ιράν τη δυνατότητα να διεξάγει έναν ασύμμετρο πόλεμο, χτυπώντας πολλαπλά μέτωπα χωρίς άμεση αντιπαράθεση.

Οι οικονομικοί στόχοι που θα μπορούσαν να αλλάξουν τον πόλεμο

Σε οικονομικό επίπεδο, το Ιράν διαθέτει – όπως υποστηρίζει – εξαιρετικά ισχυρά «χαρτιά».

Με επιθέσεις σε πετρελαϊκές εγκαταστάσεις στον Περσικό Κόλπο, στο Στενό του Ορμούζ ή ακόμη και σε μονάδες αφαλάτωσης νερού – οι οποίες παρέχουν περίπου το 60% του πόσιμου νερού σε χώρες όπως η Σαουδική Αραβία και τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα – θα μπορούσε να προκαλέσει σοβαρό οικονομικό σοκ.

Ένα τέτοιο πλήγμα θα μπορούσε να παραλύσει οικονομίες που βασίζονται στα πετροδολάρια μέσα σε λίγες εβδομάδες.

Μια τέτοια εξέλιξη θα μπορούσε να επηρεάσει όχι μόνο τις αμερικανικές στρατιωτικές βάσεις στην περιοχή, αλλά και το ίδιο το παγκόσμιο χρηματοπιστωτικό σύστημα στο οποίο στηρίζεται η αμερικανική οικονομία – συμπεριλαμβανομένων των επενδύσεων στην τεχνητή νοημοσύνη και του ρόλου του δολαρίου ως βασικού αποθεματικού νομίσματος.

Ο Τζιανγκ σημειώνει ακόμη ότι τα φθηνά ιρανικά drones και πύραυλοι, που κοστίζουν περίπου 50.000 δολάρια το καθένα, μπορούν να εξαντλήσουν γρήγορα τα αμερικανικά αποθέματα αναχαιτιστικών, τα οποία κοστίζουν εκατομμύρια ανά μονάδα.

Κατά την άποψή του, αυτό αποκαλύπτει μια αδυναμία της αμερικανικής στρατιωτικής τεχνολογίας, η οποία σχεδιάστηκε περισσότερο για επίδειξη ισχύος παρά για έναν μακροχρόνιο πόλεμο φθοράς.

Τα ιστορικά παραδείγματα που επικαλείται

Για να ενισχύσει τα επιχειρήματά του, ο Τζιανγκ στρέφεται συχνά στην ιστορία.

Συγκρίνει ένα πιθανό αμερικανικό αδιέξοδο με την αθηναϊκή εκστρατεία στη Σικελία το 415 π.Χ., όπου η υπερβολική αυτοπεποίθηση οδήγησε τελικά σε πλήρη καταστροφή.

Παράλληλα, κάνει αναφορές στον πόλεμο του Βιετνάμ, όπου το δύσκολο έδαφος και η έντονη τοπική αντίσταση εξάντλησαν τις αμερικανικές δυνάμεις.

Στη σημερινή σύγκρουση, ο ίδιος βλέπει ακόμη και ομοιότητες με την εισβολή του Αδόλφου Χίτλερ στη Σοβιετική Ένωση, όταν οι αρχικές εύκολες νίκες δημιούργησαν μια μοιραία αίσθηση αλαζονείας.

Πηγή: reader.gr