Πέθανε ο συγγραφέας Αλέξης Σταμάτης – Ήταν γιος της Μπέτυς Αρβανίτη

Ο Αλέξης Σταμάτης υπήρξε ένας από τους σημαντικότερους σύγχρονους Έλληνες συγγραφείς – Η συγκλονιστική ανάρτηση για τη μάχη που έδινε

Έφυγε από τη ζωή στα 67 του χρόνια ο Αλέξης Σταμάτης, έπειτα από πολυετή μάχη με μια σπάνια ασθένεια του αίματος. Η είδηση του θανάτου του έγινε γνωστή την Τρίτη (21.7.26), προκαλώντας βαθιά θλίψη στην οικογένεια, στους φίλους του και στον κόσμο των γραμμάτων.

Ο Αλέξης Σταμάτης υπήρξε μία από τις πιο παραγωγικές και πολυσχιδείς προσωπικότητες της σύγχρονης ελληνικής λογοτεχνίας. Στη μακρά συγγραφική διαδρομή του εξέδωσε συνολικά 34 βιβλία, μεταξύ των οποίων 20 μυθιστορήματα, αφήνοντας πίσω του ένα πλούσιο έργο.

Το πρώτο βιβλίο του, «Ο έβδομος ελέφαντας», κυκλοφόρησε το 1998 στη Μεγάλη Βρετανία και αποτέλεσε την αφετηρία μιας σημαντικής πορείας στον χώρο της λογοτεχνίας.

Γιος της Μπέτυς Αρβανίτη και του Κώστα Σταμάτη

Ο συγγραφέας γεννήθηκε στην Αθήνα και ήταν γιος του αρχιτέκτονα Κώστα Σταμάτη και της σπουδαίας ηθοποιού Μπέτυς Αρβανίτη.

Σπούδασε αρχιτεκτονική στο Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο και συνέχισε με μεταπτυχιακές σπουδές στην αρχιτεκτονική και στον κινηματογράφο στο Λονδίνο. Από το 1988 εργάστηκε ως αρχιτέκτονας, συμμετέχοντας σε διαφορετικά έργα τόσο στην Ελλάδα όσο και στα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα.

Δέκα χρόνια μετά την έναρξη της επαγγελματικής του δραστηριότητας στην αρχιτεκτονική εξέδωσε το πρώτο του βιβλίο, με τίτλο «Ο έβδομος ελέφαντας».

Ιδιαίτερη θέση στο συγγραφικό έργο του κατέχει το μυθιστόρημα «Μπαρ Φλωμπέρ», το οποίο μεταφράστηκε σε πολλές γλώσσες και απέκτησε σημαντική διεθνή απήχηση.

Οι διακρίσεις και τα έργα που ξεχώρισαν

Το μυθιστόρημά του «Αμερικάνικη Φούγκα» κυκλοφόρησε το 2008 στις ΗΠΑ, έχοντας προηγουμένως κερδίσει το International Literature Award του National Endowment for the Arts.

Η «Βίλα Κομπρέ» ήταν υποψήφια για το Βραβείο Αναγνωστών του ΕΚΕΒΙ το 2007, ενώ για τη δεύτερη ποιητική συλλογή του, «Αρχιτεκτονική Εσωτερικών Χώρων», τιμήθηκε το 1994 από τον Δήμο Αθηναίων με το Βραβείο Ποίησης στη μνήμη του Νικηφόρου Βρεττάκου.

Το παιδικό μυθιστόρημά του «Ο Άλκης και ο Λαβύρινθος» απέσπασε το Πρώτο Βραβείο του Κύκλου του Ελληνικού Παιδικού Βιβλίου, επιβεβαιώνοντας την ικανότητά του να απευθύνεται σε αναγνώστες διαφορετικών ηλικιών.

Σημαντική υπήρξε και η παρουσία του στο θέατρο. Ο μονόλογός του «Μεσάνυχτα σ’ έναν τέλειο κόσμο» παρουσιάστηκε το 2013 στο Θέατρο Τέχνης «Κάρολος Κουν», σε σκηνοθεσία του Άρη Τρουπάκη.

Το έργο του «Μελίσσια» παρουσιάστηκε στο πλαίσιο του προγράμματος «Αναγνώσεις» του Εθνικού Θεάτρου και ανέβηκε τον Μάιο του 2019 στην ίδια σκηνή, με πρωταγωνίστρια τη μητέρα του, Μπέτυ Αρβανίτη.

Το θεατρικό έργο «Innerview» παρουσιάστηκε τον χειμώνα του 2014 στο Ίδρυμα Μιχάλης Κακογιάννης, σε σκηνοθεσία της Λίλλυς Μελεμέ.

Πέρα από τα μυθιστορήματα και τα υπόλοιπα πεζογραφήματά του, ο Αλέξης Σταμάτης εξέδωσε ποιητικές συλλογές, έγραψε θεατρικά έργα που ανέβηκαν σε σημαντικές σκηνές της Αθήνας και υπέγραψε το σενάριο της κινηματογραφικής ταινίας «Καταιγίδα».

Τα τελευταία βιβλία και η παρουσία του στην εκπαίδευση

Το τελευταίο του μυθιστόρημα είχε τίτλο «Το παιδί και ο Άγγελος» και κυκλοφόρησε τον Μάρτιο του 2025 από τις εκδόσεις Μεταίχμιο.

Την ίδια χρονιά επέστρεψε στην ποίηση, εκδίδοντας τη συλλογή «Η ασθένεια των απλών πραγμάτων» από την Κάπα Εκδοτική.

Παράλληλα, δίδαξε δημιουργική γραφή σε συνεργασία με φορείς όπως το Κολέγιο Αθηνών-Ψυχικού, η Σχολή Μωραΐτη, το Μουσείο Ηρακλειδών και οι εκδόσεις Ψυχογιός.

Έγραφε επίσης κριτική λογοτεχνίας στην εφημερίδα «Τα Νέα» και αρθρογραφούσε στην εφημερίδα «Το Βήμα».

Ο Αλέξης Σταμάτης ήταν παντρεμένος με την ηθοποιό Εύα Σιμάτου. Το ζευγάρι απέκτησε το 2019 έναν γιο, τον Ερμή.

Η σοβαρή ασθένεια και η τελευταία συγκλονιστική ανάρτηση

Τα τελευταία χρόνια ο συγγραφέας αντιμετώπιζε ένα σοβαρό πρόβλημα υγείας, έχοντας στο πλευρό του την οικογένειά του.

Μόλις λίγες ημέρες πριν από τον θάνατό του είχε προχωρήσει σε μια συγκλονιστική ανάρτηση, ενώ περίμενε να υποβληθεί σε μετάγγιση αίματος. Μέσα από τα λόγια του περιέγραφε με τον δικό του ξεχωριστό τρόπο τη μάχη για τη ζωή, την ανθρώπινη αλληλεγγύη και την αξία της ανώνυμης προσφοράς.

Η ανάρτηση με τη μάχη του για τη ζωή

«Οι παλιοί αλχημιστές περίμεναν την πρώτη σταγόνα του ελιξιρίου με απελπισία που έμοιαζε ήδη με πίστη. Η αναμονή είχε κάτι από ναό και από σφαγείο. Στον ίδιο χώρο ελπίδα και αποσύνθεση, όπως τα άνθη σε ένα φέρετρο συνεχίζουν να ευωδιάζουν χωρίς να αντιλαμβάνονται τον νεκρό.
Το αίμα. Η μόνη αριστοκρατία που δεν αναγνωρίζει τίτλους. Η μόνη βασιλεία που αλλάζει σώματα χωρίς επανάσταση.

Οι άνθρωποι επινόησαν σύνορα, σημαίες, επώνυμα, τραπεζικούς λογαριασμούς, γενεαλογικά δέντρα. Το αίμα γελάει σιωπηλά με όλες αυτές τις δηθενιές. Κυκλοφορεί στις φλέβες σαν ανώνυμος περιπλανώμενος, αδιάφορος για την ηθική μας, για τις φιλοδοξίες μας, για τις μικρές αισχρότητες με τις οποίες και καλά Ψυμυθίωνουμε τη λέξη «χαρακτήρας». Ένας άγνωστος θα κατοικήσει για λίγο μέσα σου.

Κανένα μυστήριο της Εκκλησίας δεν υπήρξε πιο κυριολεκτικό.

Κοιτάζω το άδειο μεταλλικό στήριγμα που σε λίγο θα κρατά τη σακούλα του αίματος, δεν περιμένω ένα φάρμακο αλλά έναν επισκέπτη. Έναν αθέατο συνοδοιπόρο που θα περάσει από κάθε γωνιά του σώματός μου, θα ακουμπήσει τα πιο σκοτεινά τοπία της ύπαρξής μου και θα φύγει χωρίς να μάθει ποτέ το όνομά μου. Η ευγένεια της ανωνυμίας. Μορφή αγάπης που δεν επιθυμεί να αγαπηθεί πίσω.

Πόσο αλλόκοτο. Περάσαμε αιώνες υμνώντας την αυτάρκεια, ενώ το σώμα γνώριζε πάντοτε την αλήθεια. Δεν υπάρχει αυτάρκεια. Μόνο ανταλλαγή.
Ο πρώτος άνθρωπος γεννήθηκε από το αίμα μιας γυναίκας. Ο τελευταίος ίσως σωθεί από το αίμα ενός ξένου».