Η ελληνική υπερτροφή που προστατεύει το έντερο και συμβάλλει στην πρόληψη της οστεοπόρωσης δεν είναι άλλη από τον τραχανά — μια παραδοσιακή τροφή της ελληνικής διατροφής που επανέρχεται δυναμικά στις σύγχρονες κουζίνες, προσφέροντας πλούσια οφέλη στην υγεία.
Τραχανάς: Ένα παραδοσιακό φαγητό με πολλές μορφές
Ο τραχανάς ανήκει στην κατηγορία των ζυμαρικών και συναντάται σε πολλές παραλλαγές: γλυκός ή ξινός, χοντροκομμένος ή ψιλός, με ή χωρίς νηστίσιμα υλικά, ελαφρύς ή πιο παχυντικός. Φτιάχνεται από διάφορα συστατικά και προσαρμόζεται εύκολα στις διατροφικές ανάγκες του καθενός.
Συνηθίζεται να μαγειρεύεται ως σούπα, είτε με περισσότερο νερό είτε πιο πηχτός, ανάλογα με τα γούστα. Ο χρόνος μαγειρέματος είναι μικρός — γύρω στα 15 με 20 λεπτά — και μπορεί να εμπλουτιστεί με διάφορα υλικά ώστε να προκύψει ένα πιάτο θρεπτικό, ελαφρύ αλλά και νόστιμο.
Ο τραχανάς ταιριάζει όχι μόνο σαν κυρίως γεύμα αλλά και σαν συνοδευτικό σε πιάτα με κρέας ή ψάρι. Υπάρχουν δεκάδες τρόποι για να τον μαγειρέψει κανείς, καλύπτοντας όλες τις γευστικές προτιμήσεις.
Ιστορικές ρίζες και εξέλιξη μέσα στον χρόνο
Αναφορές στον τραχανά υπάρχουν ήδη από τον 1ο αιώνα μ.Χ., όταν ο Απίκιος περιγράφει μια παχύρρευστη μορφή ζυμαρικού με την ονομασία τράκτα (tracta), που χρησίμευε για να δένουν τις σάλτσες.
Μια άλλη θεωρία υποστηρίζει ότι η ονομασία του προέρχεται από την ανατολική Μεσόγειο και συγκεκριμένα από τη λέξη tarkhaneh, που σήμαινε «φαγητό του φτωχού». Σε εποχές ανέχειας και πολέμων, ο τραχανάς αποτελούσε βασικό μέρος της διατροφής και πολλές φορές καθοριστικό για την επιβίωση μιας οικογένειας.
Στις μέρες μας, η μοντέρνα κουζίνα έφερε ξανά τον τραχανά στο προσκήνιο, εντάσσοντάς τον στα λεγόμενα «γκουρμέ» ζυμαρικά. Έχει πλέον τη δική του θέση όχι μόνο στα παραδοσιακά σπίτια αλλά και σε δημιουργικές συνταγές γνωστών σεφ διεθνώς.
Τα ευρήματα της επιστημονικής έρευνας
Ο τραχανάς θεωρείται πλέον μια σύγχρονη ελληνική υπερτροφή με χαμηλή περιεκτικότητα σε λιπαρά και θερμίδες αλλά υψηλή θρεπτική αξία. Περιέχει σύνθετους υδατάνθρακες, φυτικές ίνες, πρωτεΐνες υψηλής βιολογικής αξίας, μαγνήσιο και φυλλικό οξύ.
Η προσθήκη γάλακτος στην παρασκευή του ενισχύει την περιεκτικότητα σε πρωτεΐνη και ασβέστιο, γεγονός που τον καθιστά κατάλληλο και ωφέλιμο για τα παιδιά.
Αναλυτικά, τα 100 γραμμάρια ωμού τραχανά (περίπου μισό φλιτζάνι) προσφέρουν:
- Θερμίδες: Σε μερίδα σούπας με περίπου 20 γραμμάρια τραχανά, οι θερμίδες είναι μόλις 108.
- Φυτικές ίνες: Υψηλό ποσοστό, ωφέλιμες για την υγεία του εντέρου, δρουν ως υπόστρωμα για τα ευεργετικά βακτήρια του παχέος εντέρου. Έτσι, ο τραχανάς αποκτά πρεβιοτικές ιδιότητες και μειώνει τα επίπεδα χοληστερόλης.
- Φώσφορο: Η παρουσία φώσφορου ενισχύει τη λειτουργία του οργανισμού ενάντια στην οστεοπόρωση.
- Λιπαρά: Έχει χαμηλά ποσοστά λιπαρών και χοληστερόλης — μόλις 20 mg ανά 100 gr — καθιστώντας τον ασφαλή για παιδιά, ηλικιωμένους και εγκύους.
- Πρωτεΐνες: Η θρεπτική αξία του προσεγγίζει αυτή του κρέατος. Τρεις μικρές κούπες μπορούν να καλύψουν πλήρως τις ημερήσιες ανάγκες σε πρωτεΐνη.
- Μαγνήσιο και ασβέστιο: Η υψηλή περιεκτικότητα σε ασβέστιο και μαγνήσιο είναι ωφέλιμη για τα οστά, τους μυς και τη ρύθμιση της αρτηριακής πίεσης. Το ασβέστιο, προερχόμενο από το γάλα και τη μαγιά, απορροφάται εύκολα από τον οργανισμό.
- Σίδηρο: Καλή πηγή απορροφήσιμου αιμικού σιδήρου, χάρη στο γάλα και το γιαούρτι που περιλαμβάνονται στη σύνθεση.
- Καροτενοειδή: Ισχυρά αντιοξειδωτικά, προστατεύουν από τις ελεύθερες ρίζες και συμβάλλουν στην υγεία ματιών, δέρματος, καρδιάς και αναπαραγωγικού συστήματος.
- Φυλλικό οξύ: Συμμετέχει στην κυτταρική ανάπτυξη και πολλαπλασιασμό. Η ανεπάρκεια φυλλικού οξέος μπορεί να προκαλέσει μεγαλοβλαστική αναιμία, πυρετό και γαστρεντερικές ενοχλήσεις.
Με τρεις μόνο κούπες τραχανά μπορεί κανείς να καλύψει τις ανάγκες ενός ολοκληρωμένου γεύματος.
Δείτε αυτή τη δημοσίευση στο Instagram.
Η φράση με τον τραχανά και η λαϊκή παράδοση
Το τελικό στάδιο παραγωγής του τραχανά είναι το στέγνωμα, κατά το οποίο απλώνεται σε μεγάλες επιφάνειες. Αυτή η εικόνα έχει περάσει και στη γλώσσα μας ως μεταφορική έκφραση: «τον άπλωσε σαν τον τραχανά», που περιγράφει κάποιον που καθυστερεί και δείχνει αδιαφορία για το τι συμβαίνει γύρω του.
Ο τραχανάς, πέρα από τις διατροφικές του ιδιότητες, είναι και μέρος της πολιτισμικής κληρονομιάς, μιας κουλτούρας που συνδέει την οικογενειακή θαλπωρή με την αγνή τροφή.
Είναι ένας θησαυρός που, όταν αξιοποιείται σωστά, αξίζει να συγκαταλέγεται ανάμεσα στα βασικά είδη διατροφής — δίπλα στο γάλα και τα ζυμαρικά — προσφέροντας πολύτιμα οφέλη στην καθημερινή μας υγεία.
Η ελληνική διατροφή κρύβει δύναμη σε απλά, παραδοσιακά τρόφιμα. Ο τραχανάς ξεχωρίζει επειδή φροντίζει το έντερο και προλαμβάνει τη φθορά των οστών. Με πλούσιο διατροφικό προφίλ, αποτελεί έξυπνη επιλογή για όσους αναζητούν υγεία και γεύση μαζί.
Εντάσσοντάς τον στο εβδομαδιαίο διαιτολόγιο, κάνουμε ένα φυσικό και θρεπτικό βήμα προς έναν πιο υγιή οργανισμό.
To «alldaynews.gr» αποποιείται κάθε ευθύνη από τις αναδημοσιεύσεις άρθρων τρίτων ιστοσελίδων, για τα οποία (άρθρα) την ευθύνη την έχει ο υπογράφων ως πηγή.
