Το ελαιόλαδο για ακόμη μία φορά έρχεται στο προσκήνιο της επιστημονικής έρευνας, όχι λόγω της αξίας του ως τροφή, αλλά για ένα συστατικό του που ίσως αποδειχθεί σημαντικό για την υγεία μας: την ουσία DMB.
Μια συνεργασία με στόχο τη δράση της DMB στον οργανισμό
Μια νέα ερευνητική συνεργασία ξεκίνησε πριν λίγες ημέρες με στόχο να εξεταστεί ο ρόλος της ουσίας DMB (3,3-διμεθυλο-1-βουτανόλη) στο ελαιόλαδο, και κυρίως η δράση της κατά των φλεγμονών, καρδιαγγειακών και νευροεκφυλιστικών παθήσεων. Συμμετέχουν ο επίκουρος καθηγητής της Σχολής Δημόσιας Υγείας του Πανεπιστημίου Yale, Τάσσος Κυριακίδης, καθώς και η ομάδα των Απόστολου Κυριτσάκη και Νίκου Σακελλαρόπουλου.
Η μελέτη φέρει τον τίτλο «DMB, Gut Microbiota and Heart Health» και εξετάζει πώς η DMB, ένα συστατικό που εντοπίζεται στο εξαιρετικό παρθένο ελαιόλαδο, εμποδίζει την παραγωγή των ενώσεων ΤΜΑ και ΤΜΑΟ από το εντερικό μικροβίωμα. Οι ενώσεις αυτές συνδέονται με προβλήματα όπως η αθηροσκλήρωση και οι φλεγμονές.
Πρόκειται για την πρώτη οργανωμένη προσπάθεια που επικεντρώνεται αποκλειστικά στην DMB, η οποία προσδιορίστηκε μέσω καινοτόμου μεθόδου, με συνεργασία της ομάδας Κυριτσάκη και πανεπιστημίου της Κωνσταντινούπολης, τον Ιούνιο του 2025. Η ανακάλυψη αυτή άνοιξε τον δρόμο για να μελετηθούν συνολικά τα βιοενεργά συστατικά του ελαιολάδου.
Πρώτη εργαστηριακή επιβεβαίωση της DMB
Μέχρι σήμερα δεν υπήρχε δημοσιευμένη μέθοδος που να μπορεί να εντοπίσει με ακρίβεια και ασφάλεια τη συγκέντρωση της DMB στο ελαιόλαδο. Όπως αναφέρουν οι επιστήμονες, «είναι η πρώτη φορά που επιβεβαιώνεται εργαστηριακά, βάσει μιας αξιόπιστης επιστημονικής μεθόδου, η παρουσία του συστατικού DMB στο ελαιόλαδο και προσδιορίζονται οι τιμές της με εντυπωσιακά αποτελέσματα».
Η σχετική μελέτη δημοσιεύτηκε στα τέλη Ιουνίου 2025 στο περιοδικό Journal of Food Bioactives με τίτλο «Quantification of 3,3-dimethyl-1-butanol (DMB) in olive oil: a rapid and novel method». Η εργασία, υπό την καθοδήγηση του ομότιμου καθηγητή του Διεθνούς Πανεπιστημίου Ελλάδας Απόστολου Κυριτσάκη, έδωσε απάντηση σε ένα βασικό ερώτημα της επιστημονικής κοινότητας: αν πράγματι υπάρχει DMB στο ελαιόλαδο.
DMB ελαιολάδου, εναντίον τριμεθυλαμίνης
Η ένωση DMB και ο ρόλος της στην ανθρώπινη υγεία βρέθηκαν στο επίκεντρο και του περιοδικού INFORM της Αμερικανικής Ένωσης Χημικών Λαδιών (AOCS) στο τεύχος Οκτωβρίου 2025, σε άρθρο με τίτλο «Scientists study a valuable ingredient in olive oil».
«Σε ζωικά μοντέλα το ένζυμο της τριμεθυλαμίνης, που αντιμάχεται η DMB, δημιουργεί μια ένωση στο ήπαρ που φαίνεται να διευκολύνει τη συσσώρευση λίπους και χοληστερόλης στις αρτηρίες», αναφέρει χαρακτηριστικά το περιοδικό.
Η αναφορά περιλαμβάνει και τα πρόσωπα-κλειδιά της έρευνας: τον ομότιμο καθηγητή Απόστολο Κυριτσάκη, τον καθηγητή Ahmet Ceyhan Goren από την Κωνσταντινούπολη, τον Τάσσο Κυριακίδη από το Yale και την καθοριστική συμβολή των ελαιώνων Σακελλαρόπουλου.
«Όταν οι επιστήμονες, πριν από μερικές δεκαετίες άρχισαν να ασχολούνται με το θαυμαστό περιεχόμενο της ελιάς και του ελαιολάδου, επικεντρώθηκαν στις βιοενεργές φαινόλες (ελαιοκανθάλη, υδροξυτυροσόλη κ.λπ.)», λέει ο Τάσσος Κυριακίδης. Και προσθέτει: «Η DMB είναι εντελώς καινούριο συστατικό. Είναι μια αλκοόλη η οποία φαίνεται ότι αποτελεί καινοτόμα ουσία με υγειοπροστατευτική αξία. […] Πιθανόν να υπάρχουν κι άλλες ενώσεις τις οποίες δεν γνωρίζουμε ακόμα, και οι οποίες ίσως επιδρούν συνεργατικά στο ελαιόλαδο και του προσδίδουν ξεχωριστή αξία».
Η DMB ως αναστολέας των TMA και TMAO
Οι μέχρι τώρα ενδείξεις δείχνουν πως η DMB δρα ενάντια στις ενώσεις TMA και TMAO, οι οποίες σχετίζονται με καρδιαγγειακά και νευροεκφυλιστικά νοσήματα. Ιδιαίτερα το ΤΜΑΟ είναι ένας μεταβολίτης που εξαρτάται από το εντερικό μικροβίωμα και φαίνεται να σχετίζεται με φλεγμονές αντίστοιχες της ρευματοειδούς αρθρίτιδας.
«Πρώτος στόχος της εργαστηριακής έρευνας», εξηγεί ο Κυριακίδης, «είναι να εξετάσουμε πώς η DMB επηρεάζει κάποιες σειρές κυττάρων και την πορεία των καρδιαγγειακών κι άλλων παθήσεων που σχετίζονται με τις φλεγμονές. Θα ξεκινήσουμε από τα κύτταρα που βρίσκονται στο εντερικό μικροβίωμα για να εξακριβώσουμε σε ποιο βαθμό η DMB δρα θετικά και αποτρέπει τη δημιουργία της ανεπιθύμητης ουσίας ΤΜΑ».
«Η DMB επιδρά στη φλεγμονή, στα καρδιαγγειακά και νευροεκφυλιστικά νοσήματα»
Για τον καθηγητή του Yale, η DMB είναι μια ιδιαίτερα σημαντική ουσία. Εκτιμά ότι «επιδρά στην φλεγμονή και κατά συνέπεια στα καρδιαγγειακά και νευροεκφυλιστικά νοσήματα». Παράλληλα, αφήνει ανοιχτό το ενδεχόμενο να επιδρά και σε παθήσεις του ανοσοποιητικού, λόγω της σύνδεσης με τις φλεγμονές.
«Για αυτό θα “σκρινάρουμε” βακτήρια στο εντερικό μικροβίωμα επειδή το κάθε βακτήριο έχει μια συγκεκριμένη αποστολή. Εάν βρούμε τους στόχους των βακτηρίων, η εικόνα θα ξεκαθαρίσει και θα υπάρξουν οι ανάλογες επιστημονικές ανακοινώσεις».
Όπως σημειώνει, η DMB πιθανόν να μην περιορίζεται μόνο σε έναν τύπο νόσου αλλά να δρα ευρύτερα, γεγονός που ενισχύει τη σημασία της μελέτης.
Τα ελαιόλαδα της Σπάρτης στην πρώτη γραμμή
Οι νέες μελέτες θα επικεντρωθούν στο πολυποικιλιακό ελαιόλαδο Plus Health DMB EVOO των βιολογικών ελαιώνων Σακελλαρόπουλου, από τη Σπάρτη, όπου βρέθηκαν οι υψηλότερες συγκεντρώσεις της DMB. Τα συγκεκριμένα ελαιόλαδα ήταν εκείνα που παρουσίασαν σταθερά υψηλές τιμές στην αρχική μελέτη.
«Η επιστημονική έρευνα για τα οφέλη των ελαιοπροϊόντων μας, σε συνεργασία με πανεπιστημιακά ιδρύματα και ερευνητές, βρίσκεται στον πυρήνα των βιολογικών ελαιώνων Σακελλαρόπουλου», ανέφερε στο ΑΠΕ-ΜΠΕ ο υπεύθυνος παραγωγής και χημικός μηχανικός Νίκος Σακελλαρόπουλος.
«Έχουμε ήδη υπογράψει Μνημόνιο Συνεργασίας για αυτή τη νέα έρευνα και μελέτη. Η συνεργασία αυτή βασίζεται στο γεγονός ότι στην αρχική δημοσίευση τα ελαιόλαδά μας εμφάνισαν συστηματικά υψηλές συγκεντρώσεις DMB».
Η συνέχεια της έρευνας και οι κλινικές μελέτες
Μιλώντας στο ΑΠΕ-ΜΠΕ, ο καθηγητής Κυριτσάκης εμφανίστηκε αισιόδοξος για τα αποτελέσματα των μελλοντικών μελετών και τόνισε ότι η DMB «θα ανοίξει νέους ορίζοντες για το βιοενεργό συστατικό του ελαιολάδου και θα αποτελέσει το εφαλτήριο για νέες έρευνες και ανακαλύψεις όπως έχει γίνει μέχρι τώρα με τις φαινόλες».
Τα πρώτα αποτελέσματα αναμένονται την άνοιξη του 2026. Αφού εξακριβωθεί ο μηχανισμός με τον οποίο η DMB αναστέλλει τις ενώσεις TMA και ΤΜΑΟ, θα ακολουθήσουν εξειδικευμένες κλινικές μελέτες. Η επιβεβαίωση των αποτελεσμάτων θα είναι καθοριστική για την επόμενη φάση της έρευνας και για τα πιθανά οφέλη στην υγεία.
«Πρωτεύον στην παρούσα φάση είναι ο ρόλος της DMB μέσω της διατροφής στην καταπολέμηση επιβλαβών ενώσεων στον ανθρώπινο οργανισμό», τονίζουν τα μέλη της ομάδας. Στο μέλλον θα ερευνηθεί ποιες ποικιλίες ελιάς αποδίδουν περισσότερη DMB, με στόχο την παραγωγή ακόμα πιο ευεργετικών ελαιολάδων.
To «alldaynews.gr» αποποιείται κάθε ευθύνη από τις αναδημοσιεύσεις άρθρων τρίτων ιστοσελίδων, για τα οποία (άρθρα) την ευθύνη την έχει ο υπογράφων ως πηγή.
