Σήμερα γιορτάζει η σπουδαία Αγία που αρνήθηκε να παντρευτεί για την Πίστη της και βασανίστηκε

Σήμερα τιμάται η μνήμη της Αγίας Αγάθης, της γενναίας παρθενομάρτυρος που υπέμεινε σκληρά βασανιστήρια προκειμένου να μείνει πιστή στον Χριστό.

Η μνήμη της Αγίας και τα ονόματα που γιορτάζουν

Σύμφωνα με το εορτολόγιο, κάθε 5 Φεβρουαρίου τιμάται η Αγία Αγάθη. Την ημέρα αυτή γιορτάζουν τα ονόματα:

• Αγαθή
• Αγαθώ
• Αγαθούλα
• Αγαθία

Η Αγία Αγάθη ως προστάτιδα των μαστών και πολλών άλλων

Η Αγία Αγάθη έζησε τον 3ο αιώνα στη Σικελία, όταν αυτοκράτορας ήταν ο Δέκιος. Η καταγωγή της ήταν ευγενική και η πίστη της βαθιά. Γι’ αυτό και θεωρείται προστάτιδα των παρθένων, των μαστών και των μαστικών παθήσεων, των μανάδων που δεν έχουν γάλα για να θηλάσουν, των σεισμοπαθών, των λιθοξόων, των καμπανοποιών, των πυροσβεστών και πολλών ακόμα επαγγελμάτων και ανθρώπων.

• Προστάτιδα του μαστού και των σχετικών παθήσεων
• Προστάτιδα των γυναικών που θηλάζουν
• Προστάτιδα των υφαντριών και ραπτριών
• Προστάτιδα των σεισμοπαθών και όσων κινδυνεύουν από ηφαίστεια
• Προστάτιδα των νοσηλευτών και των νέων

Η ζωή της Αγίας και η πνευματική της πορεία

Η Αγάθη γεννήθηκε στον Πάνορμο (σημερινό Παλέρμο) και ανατράφηκε σε πνεύμα χριστιανικής ευσέβειας. Αφιέρωσε τη ζωή της στην προσευχή και την αγνότητα. Όταν ξέσπασε διωγμός κατά των χριστιανών, εκείνη ήταν μόλις 15 ετών. Δεν φοβήθηκε. Αντίθετα, ενίσχυσε την πίστη των χριστιανών του τόπου της.

Η σύγκρουση με τον έπαρχο και οι απειλές

Ο έπαρχος της Σικελίας, Κουϊντιανός, πληροφορήθηκε την ευγενική της καταγωγή και προσπάθησε να την προσελκύσει. Όταν απέτυχε, τη συνέλαβε και την οδήγησε στην Κατάνη. Η Αγάθη ήταν προετοιμασμένη. Προσευχόταν αδιάκοπα ζητώντας υπομονή και θάρρος.

Οι δοκιμασίες από την Αφροδισία και οι απειλές θανάτου

Η Αφροδισία, γνωστή για την ανήθικη ζωή της, επιστρατεύθηκε για να πείσει την Αγάθη να απαρνηθεί τον Χριστό. Εκείνη όμως απέρριψε κάθε πρόταση. Δεν την συγκίνησαν οι υποσχέσεις για πλούτο και δύναμη, ούτε φοβήθηκε τις απειλές για θάνατο.

Η ανάκριση και τα φρικτά βασανιστήρια

Κατά την ανάκριση, ο έπαρχος την απείλησε και της ζήτησε να θυσιάσει στα είδωλα. Η Αγάθη έμεινε ακλόνητη. Τότε, διατάχθηκε ο σπαθισμός της και ο εγκλεισμός της στη φυλακή. Την επόμενη μέρα, ο Κουϊντιανός διέταξε να της αφαιρέσουν με πυρακτωμένα σιδερένια εργαλεία τον έναν ή και τους δύο μαστούς. Στόχος του ήταν να την εξευτελίσει.

Το θαύμα της θεραπείας και ο σεισμός

Μετά από τέσσερις ημέρες βασανισμών, την είδε ξανά ο έπαρχος και διαπίστωσε ότι είχε θεραπευτεί. Η Αγάθη αποκάλυψε ότι τη θεράπευσε ο Χριστός. Οργισμένος, διέταξε να την σύρουν πάνω σε πυρωμένα κάρβουνα. Τη στιγμή εκείνη σημειώθηκε μεγάλος σεισμός και το ηφαίστειο της Αίτνας εκτόξευσε λάβα. Ο κόσμος παρακαλούσε τον έπαρχο να σταματήσει. Η Αγάθη φυλακίστηκε ξανά και παρέδωσε την ψυχή της στον Κύριο στις 5 Φεβρουαρίου 251.

Ο ενταφιασμός και το μαρμάρινο επίγραμμα

Στην κηδεία της εμφανίστηκε άγγελος με εκατό νέα παιδιά και άφησε πλάκα με λατινική επιγραφή που έγραφε: «Νους όσιος, αυτοπροαίρετος, τιμή εις Θεόν και πατρίδος λύτρωσις». Ο Κουϊντιανός πέθανε αργότερα από ατύχημα με το άρμα του.

Το πέπλο που σταμάτησε τη λάβα και τα μετέπειτα θαύματα

Τον επόμενο χρόνο, η Αίτνα εξερράγη ξανά και απειλούσε την Κατάνη. Οι κάτοικοι έβαλαν το πέπλο της Αγίας μπροστά στη λάβα, η οποία σταμάτησε αμέσως. Έκτοτε θεωρείται προστάτιδα της πόλης.

Η μεταφορά του λειψάνου και η επιστροφή στην Κατάνη

Το 1126, το λείψανο της Αγίας μεταφέρθηκε από την Κωνσταντινούπολη πίσω στην Κατάνη. Εκεί την υποδέχτηκαν ο επίσκοπος Μαυρίκιος, ιερείς και λαός, ενώ καταγράφηκε και θαύμα θεραπείας τυφλής και παράλυτης γυναίκας.

Που βρίσκονται σήμερα τα λείψανά της

Τα κυριότερα μέρη όπου φυλάσσονται λείψανά της είναι ο Καθεδρικός της Κατάνης, η πόλη Cremona και μονές στην Ελλάδα, όπως:

• Αγίου Παύλου Αγίου Όρους
• Κεχροβουνίου Τήνου
• Μεταμορφώσεως Χριστού Άστρους
• Παναγίας Προυσού Ευρυτανίας
• Αγίας Αικατερίνης Αιγίνης
• Παναγίας Κορωνιωτίσσης Ληξουρίου Κεφαλονιάς

Η παγκόσμια τιμή στην Αγία

Η μνήμη της τιμάται ευρύτερα τόσο στη Δύση όσο και στην Ορθοδοξία. Από τον 5ο αιώνα περιλήφθηκε στους κανόνες της Θείας Λειτουργίας στη Ρώμη και τη Ραβέννα. Υπάρχουν δεκάδες ναοί στο όνομά της σε Ιταλία, Γαλλία, Γερμανία, Ισπανία, Μάλτα και Ελλάδα.

Η τιμή της Αγίας στην Κατάνη και τα τοπικά έθιμα

Στην Κατάνη, τελούνται δύο μεγάλες γιορτές στις 5 Φεβρουαρίου και στις 17 Αυγούστου. Λιτανείες, πυροτεχνήματα και άρτοι σε σχήμα μαστού («minnuzzi di Sant’Agata») προσφέρονται προς τιμήν της Αγίας.

Η Αγία στην τέχνη Ανατολής και Δύσης

Η μορφή της κοσμεί ψηφιδωτά και τοιχογραφίες, από τη Ραβέννα και τη Ρώμη έως τη Μονή Οσίου Λουκά και το νησάκι Ιωαννίνων. Στη Δύση είναι αγαπημένο θέμα πολλών ζωγράφων.

Η τιμή της Αγίας στα Σταμνά Αιτωλικού

Ο Νίκος Αλιάγας έχει συμβάλει στη δημοσιότητα του ετήσιου πανηγυριού προς τιμήν της Αγίας στα Σταμνά Αιτωλικού. Κατά την παράδοση, το πανηγύρι ξεκίνησε έπειτα από θεϊκή παρέμβαση κατά τη διάρκεια σεισμού το 1824.

Η λιτανεία και τα τραγούδια όπως το «Σ’ αφήνω στην καληνυχτιά, Άγια Αγάθη μου γλυκειά…» κρατούν ζωντανή την παράδοση μέχρι σήμερα.