Η ψυχολογία δείχνει ότι όσοι μεγάλωσαν τις δεκαετίες του ’60 και του ’70 πήραν μαθήματα ζωής που σήμερα σπάνια συναντάμε – και ίσως αξίζει να τα ξαναδούμε.
Η παιδική ηλικία όσων γεννήθηκαν τις δεκαετίες του ’60 και του ’70 ήταν εντελώς διαφορετική από τη σημερινή. Δεν υπήρχαν smartphones, ούτε γονείς που παρακολουθούσαν κάθε λεπτομέρεια της καθημερινότητας. Δεν υπήρχαν προγράμματα γεμάτα δραστηριότητες. Υπήρχε απλώς η ζωή, αυθόρμητη και χωρίς πρόγραμμα.
Το ενδιαφέρον είναι ότι σήμερα οι ψυχολόγοι μελετούν γιατί αυτές οι γενιές φαίνεται να διαθέτουν δεξιότητες που γίνονται όλο και πιο σπάνιες.
Οι άνθρωποι που μεγάλωσαν μετά τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο ανέπτυξαν ανθεκτικότητα επειδή το απαιτούσαν οι συνθήκες: κοινωνικές αλλαγές, αναταραχές και ένας τρόπος ανατροφής που σήμερα θα θεωρούνταν… τολμηρός.
Κάποια από αυτά τα μαθήματα αξίζει να τα θυμηθούμε, γιατί διαμόρφωσαν τον τρόπο που μια ολόκληρη γενιά αντιμετωπίζει δυσκολίες, απογοητεύσεις και την αβεβαιότητα της ζωής.
1) Η πλήξη γινόταν πηγή δημιουργίας
Τότε, τα καλοκαιρινά απογεύματα έμοιαζαν ατελείωτα. Δεν υπήρχαν δραστηριότητες ή προγράμματα. Υπήρχε χρόνος – πολύς χρόνος.
Όταν τα παιδιά έλεγαν ότι βαριούνται, η απάντηση ήταν πάντα η ίδια: «Βρες κάτι να κάνεις».
Αυτό που τότε έμοιαζε αδιαφορία, σήμερα θεωρείται πολύτιμο. Έρευνες δείχνουν ότι η πλήξη βοηθά τα παιδιά να αναπτύξουν φαντασία, δεξιότητες επίλυσης προβλημάτων και αυτονομία.
Έτσι, έφτιαχναν κόσμους από το τίποτα, επινοούσαν παιχνίδια και μάθαιναν να είναι καλά με τον εαυτό τους.
2) Η αποτυχία ήταν μέρος της ζωής
Αν ένα παιδί απογοητευόταν, οι γονείς το καταλάβαιναν, αλλά δεν το μεγέθυναν.
Το μήνυμα ήταν ξεκάθαρο: «η ζωή δεν είναι δίκαιη».
Αυτό δεν πλήγωνε τα παιδιά – τα προετοίμαζε. Έμαθαν ότι η αποτυχία δεν είναι το τέλος, αλλά ένα στάδιο.
Έρευνες δείχνουν ότι τα παιδιά που αντιμετωπίζουν δυσκολίες αποκτούν μεγαλύτερη ανθεκτικότητα και αυτοπεποίθηση, γιατί ξέρουν ότι μπορούν να ξανασηκωθούν.
3) Η υπομονή ήταν αυτονόητη
«Θες ποδήλατο; Μάζεψε χρήματα».
«Θες να δεις το επόμενο επεισόδιο; Περίμενε μια εβδομάδα».
Τότε, τίποτα δεν γινόταν άμεσα.
Ο κόσμος λειτουργούσε διαφορετικά. Και αυτό εκπαίδευσε τον εγκέφαλο στην υπομονή.
Τα πειράματα marshmallow του Walter Mischel στο Stanford έδειξαν ότι όσοι μπορούν να περιμένουν, έχουν καλύτερα αποτελέσματα στη ζωή τους μακροπρόθεσμα.
4) Το ελεύθερο παιχνίδι ήταν καθημερινότητα
Τα παιδιά μεγάλωναν με ελευθερία. Ο κόσμος άνοιγε σιγά-σιγά μπροστά τους – από την αυλή μέχρι ολόκληρη τη γειτονιά.
Χωρίς συνεχή επίβλεψη, έπαιζαν, διαφωνούσαν, έπεφταν και ξανασηκώνονταν.
Έρευνες δείχνουν ότι αυτό το είδος παιχνιδιού ενισχύει τις κοινωνικές δεξιότητες, την αυτοπεποίθηση και την ικανότητα διαχείρισης του άγχους.
5) Οι γονείς δεν ήταν πάντα δίπλα
Οι γονείς αγαπούσαν τα παιδιά τους, αλλά δεν περιστρέφονταν γύρω από αυτά.
Πολλά παιδιά γύριζαν σπίτι, έφτιαχναν μόνα τους κάτι να φάνε και διάβαζαν.
Αυτό δεν ήταν αδιαφορία – ήταν ανεξαρτησία.
Τα παιδιά μάθαιναν να βασίζονται στον εαυτό τους και να αναπτύσσουν εσωτερική δύναμη.
6) Έβλεπαν τη ζωή όπως είναι
Η απώλεια δεν κρυβόταν. Τα παιδιά έβλεπαν τον θάνατο, τη θλίψη, την πραγματικότητα.
Μπορεί να φαίνεται σκληρό, αλλά τους δίδαξε κάτι βαθύ: ότι ο πόνος περνάει.
Και ότι οι άνθρωποι έχουν δύναμη να συνεχίσουν.
7) Οι περιορισμοί γεννούσαν λύσεις
Οι πόροι ήταν λίγοι, αλλά αυτό έκανε τους ανθρώπους δημιουργικούς.
Έφτιαχναν, επιδιόρθωναν, αξιοποιούσαν τα πάντα.
Αυτό δίδαξε κάτι σημαντικό: όταν δεν έχεις έτοιμη λύση, την δημιουργείς.
8) Μάθαιναν από το παράδειγμα
Τα παιδιά δεν άκουγαν θεωρίες – έβλεπαν πράξεις.
Έβλεπαν γονείς να δουλεύουν σκληρά, να αντέχουν, να προσπαθούν.
Αυτό που βλέπεις, το γίνεσαι. Οι ψυχολόγοι το ονομάζουν μοντελοποίηση και είναι ένας από τους πιο ισχυρούς τρόπους μάθησης.
9) Η κοινότητα στήριζε τα παιδιά
Η γειτονιά λειτουργούσε σαν μια μεγάλη οικογένεια.
Οι ενήλικες πρόσεχαν όλα τα παιδιά, όχι μόνο τα δικά τους.
Δεν ήταν έλεγχος – ήταν φροντίδα.
Τα παιδιά ένιωθαν ότι ανήκουν κάπου μεγαλύτερο.
Τι χάθηκε και τι μπορούμε να κρατήσουμε σήμερα
Σίγουρα, εκείνη η εποχή είχε δυσκολίες και δεν μπορεί να συγκριθεί με τα σημερινά δεδομένα ασφάλειας και γνώσης.
Όμως, κάτι σημαντικό χάθηκε στην πορεία:
ο χρόνος για πλήξη, η αποδοχή της αποτυχίας και η εμπιστοσύνη στις δυνατότητες των παιδιών.
Αυτά τα στοιχεία δημιούργησαν ανθρώπους που μπορούσαν να σταθούν μόνοι τους μέσα στην αβεβαιότητα.
Ίσως σήμερα χρειάζεται να ξαναθυμηθούμε κάτι απλό:
ότι η δυσκολία χτίζει δύναμη, η υπομονή φέρνει αποτελέσματα και τα παιδιά είναι πολύ πιο ικανά απ’ όσο συχνά πιστεύουμε.
Πηγή: geediting.com
To «alldaynews.gr» αποποιείται κάθε ευθύνη από τις αναδημοσιεύσεις άρθρων τρίτων ιστοσελίδων, για τα οποία (άρθρα) την ευθύνη την έχει ο υπογράφων ως πηγή.
