Οι 12 Αόρατοι ασκητές του Αγίου Όρους – Θρύλος η Πραγματικότητα; Δείτε το Βίντεο

Η μυστηριώδης παράδοση για τους 12 αόρατους ασκητές του Άθωνα εξακολουθεί να συναρπάζει, δημιουργώντας ένα πέπλο ανάμεσα σε θρύλο και υπερβατική πραγματικότητα. Μοναχοί που δεν φαίνονται, αλλά κάποιοι λένε πως τους είδαν. Ποιοι είναι; Τι συμβολίζουν; Και γιατί η σιωπή γύρω από την ύπαρξή τους μοιάζει πιο ηχηρή από κάθε φωνή;

Η παράδοση για τους αόρατους Ασκητές

Η παράδοση αυτή λέει πως στην κορυφή του Άθω, χειμώνα-καλοκαίρι, κατοικούν δώδεκα μοναχοί αόρατοι, που τρέφονται μόνο με την ευχή. Όταν ένας απ’ αυτούς «κοιμηθεί», τον αντικαθιστά άλλος, και η δωδεκάδα παραμένει πάντοτε πλήρης. Υπάρχουν αφηγήσεις για ανθρώπους που τους είδαν φευγαλέα ή που τους συνάντησαν και χάθηκαν μαζί τους.

Ένας νέος υποτακτικός διηγήθηκε ότι αντίκρισε έναν απ’ αυτούς και ο γέροντάς του του είπε μόνο: «Έπρεπε να τον ακολουθήσεις».

Ο π. Βασίλειος και ο θρύλος που γίνεται πραγματικότητα

Επισήμως, δεν υπάρχει καμία αποδεδειγμένη μαρτυρία για την ύπαρξη αυτών των μοναχών. Στο ερώτημα αν πρόκειται για θρύλο ή για πραγματικότητα, ο Αρχιμανδρίτης Βασίλειος Γοντικάκης, πρώην ηγούμενος της Μονής Ιβήρων, απαντά απλά: «Το γεγονός είναι ότι η πραγματικότης στο Όρος είναι Θρύλος».

Πολλοί που επισκέφθηκαν τον Άθω αναφέρουν εμπειρίες και αισθήσεις που μοιάζουν να ξεπερνούν τα όρια του φυσικού κόσμου. Για κάποιους, ο Άθως είναι τόπος πνευματικών ανοιγμάτων, ακόμη και για τους πιο δύσπιστους.

Μαρτυρίες και επιφυλακτικότητα

Μια ομάδα προσκυνητών, σε πρόσφατο ταξίδι στο Άγιο Όρος, ρώτησε μοναχούς και τακτικούς επισκέπτες για τους δώδεκα. Οι απαντήσεις κυμαίνονταν από ειρωνείες –«Μα πιστεύετε ακόμη σε τέτοια παραμύθια;»– μέχρι σιωπή και επιφυλακτικότητα.

Αυτό που κατέληξαν να μαθαίνουν ήταν πως, πράγματι, πολλοί γνώριζαν για τους δώδεκα, αλλά δεν ήθελαν ή δεν μπορούσαν να μιλήσουν. Κάποιοι αποκάλυψαν ότι η ύπαρξή τους διέρρευσε όταν ένας πνευματικός μίλησε γι’ αυτούς χωρίς να αναφερθεί το όνομά του.

Σύμφωνα με την κοινή αντίληψη, οι δώδεκα ζουν κυρίως στην κορυφή του Άθω, αλλά μπορεί να εμφανιστούν οπουδήποτε. Δεν έχουν ανάγκη από τροφή ή ύπνο – τρέφονται με την ευχή: «Κύριε Ιησού Χριστέ, ελέησόν με».

Εμπειρίες απροσδόκητης παρουσίας

Υπάρχουν πολλές αφηγήσεις για περίεργες παρουσίες. Άλλοι ένιωσαν κάποιον δίπλα τους χωρίς να δουν κανέναν. Μερικοί περιγράφουν ανθρώπους που εμφανίστηκαν από το πουθενά και εξαφανίστηκαν χωρίς να πουν λέξη.

Ο Τρύφωνας, φίλος του αφηγητή, είχε μια εντυπωσιακή εμπειρία κατά την πρώτη του επίσκεψη στο Άγιο Όρος, όταν ένας ημίγυμνος καλόγερος έτρεξε προς το μέρος του φωνάζοντας με χαρά:

«Τρύφωνα… Τρύφωνα… είδα τον Θεό, μίλησα μαζί Του! Μεγάλη μέρα σήμερα…».

Πριν προλάβει να τον ρωτήσει πώς ήξερε το όνομά του, ο καλόγερος εξαφανίστηκε. Όταν ο Τρύφωνας διηγήθηκε το γεγονός στους μοναχούς της Μονής Οσίου Γρηγορίου, όλοι συμφώνησαν ότι επρόκειτο για έναν από τους δώδεκα.

Οι φύλακες του Άθω και της πίστης

Οι δώδεκα αυτοί μοναχοί αποκαλούνται συχνά «φύλακες», όχι μόνο του Αγίου Όρους αλλά και της Ορθοδοξίας και του Ελληνισμού. Υπάρχει η πεποίθηση ότι όταν κάτι σημαντικό συμβαίνει στην κοινωνία ή στην πίστη, συγκεντρώνονται όλοι στην κορυφή του Άθω, κάθε φορά σε διαφορετικό σημείο.

Λέγεται ότι επικοινωνούν μεταξύ τους με τρόπο πνευματικό, χωρίς λόγια. Έχουν ξεπεράσει τις ανθρώπινες ανάγκες και ζουν ως καθαρά πνευματικές υπάρξεις.

Κάποιοι τους συνδέουν ακόμη και με τους δώδεκα θεούς του Ολύμπου, υποστηρίζοντας ότι η Ορθοδοξία δεν απέρριψε το αρχαίο ελληνικό πνεύμα, αλλά το αφομοίωσε, προσδίδοντάς του νέο, άγιο νόημα.

Σιωπηλοί, αόρατοι και παρόντες

Είναι άνθρωποι που έφτασαν σε απόλυτη ταπείνωση. Που δεν χρειάζονται πια να προσεύχονται γιατί έγιναν οι ίδιοι προσευχή. Που χάθηκαν στην ανυπαρξία πριν τον θάνατο τους και, μέσα από αυτήν, έδωσαν περισσότερα απ’ ό,τι κάθε ισχυρός άνθρωπος του κόσμου.

Δεν διδάσκουν, αλλά εμπνέουν. Η παρουσία τους διαχέεται σαν φως. Η ζωή τους είναι μια σιωπηλή μαρτυρία ελευθερίας και αγάπης χωρίς όρια.

Ο Θανάσης, αγιογράφος, ανέφερε την εμπειρία του σε νυχτερινή περιπλάνηση κοντά στα Κατουνάκια. Εκεί, αντίκρισε έναν γυμνό, φωτεινό άνδρα με γενειάδα ως τα γόνατα. Του χαμογέλασε, έκανε μια υπόκλιση και εξαφανίστηκε μέσα στη νύχτα, αφήνοντας πίσω του μια αίσθηση ουράνιας γαλήνης.

«Απ’ το χαμόγελό του θαρρείς ξεχυνόταν όλου του κόσμου η αγάπη», του είπε ο Θανάσης μετά.

Αόρατοι αλλά αισθητοί

Όσοι ισχυρίζονται ότι τους συνάντησαν, μιλούν για γλυκύτητα, σιωπή, δυναμική παρουσία. Για μια αρμονία εσωτερική και εξωτερική, για ελευθερία που δεν μπορεί να προσφέρει κανένα κοινωνικό ή πολιτικό σύστημα.

Οι δώδεκα παραμένουν δώδεκα, όχι γιατί ζουν αιώνια, αλλά γιατί κάθε φορά που ένας φεύγει, άλλος παίρνει τη θέση του. Η διατήρηση του αριθμού είναι, σύμφωνα με την παράδοση, κρίσιμη για τη σωτηρία της δημιουργίας.

Πέρα από τον Άθω και τον χρόνο

Η ύπαρξή τους δεν περιορίζεται στον Άθω. Αγγίζει οποιονδήποτε είναι ανοιχτός στο φως τους, όπου κι αν βρίσκεται. Δεν πρόκειται για «μεταφυσική» ύπαρξη, αλλά για υπέρβαση της φύσης μέσω απόλυτης αγάπης και αυτοθυσίας.

Η αορατότητά τους ερμηνεύεται ως συνέπεια της απόλυτης ταπείνωσης και της εκμηδένισης του «εγώ». Είναι άνθρωποι που έφτασαν σε πνευματικά ύψη και έγιναν άυλες παρουσίες της θεϊκής αγάπης.

Η ανταύγεια που δεν χάνεται

Οι αόρατοι της κορυφής του Άθωνα είναι οι πιο ταπεινοί, οι πιο ανεπιτήδευτοι. Δίνουν χωρίς να περιμένουν. Δεν λογαριάζουν την ύπαρξή τους ως πολύτιμη, γιατί όλα τα αποδίδουν στον Θεό.

Αγιάζουν τον τόπο και μεταδίδουν δύναμη σε κάθε ψυχή που αγγίζουν. Και αυτή η δύναμη δεν χάνεται. Είναι εδώ, και παντού, ως ευλογία.

Το μυστήριο που δεν ζητά απόδειξη

Οι αόρατοι καλόγεροι δεν αποδεικνύονται. Αποκαλύπτονται. Και αποκαλύπτουν ταυτόχρονα κάτι βαθύτερο σε όποιον τους αντικρίζει – ακόμη κι αν αυτός δεν το έχει ποτέ συνειδητοποιήσει.

Η εμπειρία τους είναι συγκλονιστική, σαν λάμψη αστραπής. Δεν έχει σημασία τι πιστεύει ο καθένας. Το μυστήριο παραμένει και, μέσα στην απόλυτη ταπείνωσή τους, αυτοί οι άγιοι περιλαμβάνουν όλους – όσους πιστεύουν, όσους αμφιβάλλουν, όσους χλευάζουν.

Το φως τους, λένε, φτάνει πέρα από το Όρος, φτάνει παντού.