Η Lidl προχώρησε σε νέα ανάκληση αποξηραμένων σύκων ιδιωτικής ετικέτας μετά τον εντοπισμό ουσίας που συνδέεται με σοβαρές βλάβες στα νεφρά, ενώ το ίδιο προϊόν έχει απασχολήσει επανειλημμένα τις ευρωπαϊκές αρχές τα τελευταία χρόνια.
Ανάκληση αποξηραμένων φρούτων Alesto από τη Lidl
Η Lidl ανακοίνωσε στις 21 Μαΐου 2026 την ανάκληση παρτίδας αποξηραμένων σύκων Alesto στη Φινλανδία, μετά τον εντοπισμό ωχρατοξίνης Α σε επίπεδα υψηλότερα από τα επιτρεπόμενα όρια ασφαλείας της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Η Alesto αποτελεί ιδιωτική ετικέτα της Lidl και περιλαμβάνει κυρίως ξηρούς καρπούς, αποξηραμένα φρούτα και σχετικά σνακ. Η ανάκληση αφορά το προϊόν Alesto Kuivatut viikunat σε συσκευασία 200 γραμμαρίων, με ημερομηνία ανάλωσης πριν από τις 28 Φεβρουαρίου 2027 και αριθμό παρτίδας LOT 5785.
Η εταιρεία κάλεσε τους καταναλωτές να επιστρέψουν το προϊόν στα καταστήματα για επιστροφή χρημάτων, επισημαίνοντας ότι η μακροχρόνια έκθεση στην ωχρατοξίνη Α μπορεί να είναι επιβλαβής για την υγεία.
Τι είναι η ωχρατοξίνη Α
Η ωχρατοξίνη Α ανήκει στις μυκοτοξίνες, δηλαδή στις τοξικές ουσίες που παράγονται από μύκητες των γενών Aspergillus και Penicillium. Οι μύκητες αυτοί μπορούν να αναπτυχθούν κατά την καλλιέργεια, την αποθήκευση, την αποξήρανση και τη μεταφορά τροφίμων, ιδιαίτερα όταν υπάρχουν αυξημένα επίπεδα υγρασίας και θερμοκρασίας.
Τα αποξηραμένα φρούτα και ειδικά τα σύκα θεωρούνται ιδιαίτερα ευάλωτα σε τέτοιου είδους επιμολύνσεις.
Η νεφροτοξική δράση της ουσίας είναι η πλέον τεκμηριωμένη, καθώς έχει συνδεθεί με χρόνια και οξεία νεφρική βλάβη αλλά και με την ενδημική νεφροπάθεια των Βαλκανίων. Παράλληλα, επιστημονικές μελέτες έχουν δείξει πιθανές ανοσοτοξικές, ηπατοτοξικές, νευροτοξικές και τερατογόνες επιδράσεις.
Ο Διεθνής Οργανισμός Έρευνας για τον Καρκίνο (IARC) έχει κατατάξει την ωχρατοξίνη Α ως πιθανώς καρκινογόνο για τον άνθρωπο στην Ομάδα 2Β.
Το ίδιο προϊόν έχει ανακληθεί ξανά
Η συγκεκριμένη ανάκληση δεν είναι η πρώτη που αφορά αποξηραμένα σύκα ιδιωτικής ετικέτας της Lidl.
Τον Δεκέμβριο του 2025, οι αρχές της Σλοβενίας είχαν ανακαλέσει το προϊόν Suhe fige Alesto μετά από επίσημο έλεγχο που αποκάλυψε υπέρβαση των επιτρεπόμενων ορίων ωχρατοξίνης Α.
Ακόμη νωρίτερα, τον Δεκέμβριο του 2024, η Lidl είχε προχωρήσει σε νέα ανάκληση αποξηραμένων σύκων της ίδιας μάρκας λόγω εξαιρετικά υψηλών επιπέδων αφλατοξινών. Σύμφωνα με τα στοιχεία που καταγράφηκαν στο ευρωπαϊκό σύστημα έγκαιρης προειδοποίησης RASFF, η αφλατοξίνη Β1 είχε εντοπιστεί σε συγκέντρωση 180 μg/kg, όταν το ανώτατο επιτρεπόμενο όριο είναι μόλις 6 μg/kg.
Αυξάνονται οι ευρωπαϊκές ειδοποιήσεις
Σύμφωνα με τα στοιχεία του RASFF, την περίοδο 2017–2021 καταγράφηκαν 325 κοινοποιήσεις που αφορούσαν αποξηραμένα σύκα, με τις αφλατοξίνες να αποτελούν την κύρια αιτία ειδοποιήσεων και την ωχρατοξίνη Α τη δεύτερη συχνότερη.
Το πρώτο τρίμηνο του 2026, περίπου το 90% των ειδοποιήσεων για ωχρατοξίνη Α στην Ευρωπαϊκή Ένωση σχετιζόταν με αποξηραμένα σύκα τουρκικής προέλευσης.
Η Ευρωπαϊκή Αρχή για την Ασφάλεια των Τροφίμων (EFSA) έχει προειδοποιήσει ότι παιδιά, ηλικιωμένοι, άτομα με νεφρική νόσο και όσοι καταναλώνουν συστηματικά μεγάλες ποσότητες αποξηραμένων φρούτων θεωρούνται πιο ευάλωτες ομάδες.
Τι πρέπει να προσέχουν οι καταναλωτές
Οι ειδικοί τονίζουν ότι οι μυκοτοξίνες δεν μπορούν να εντοπιστούν εύκολα από την εμφάνιση ή τη γεύση του προϊόντος. Ακόμη και προϊόντα που φαίνονται φυσιολογικά μπορεί να περιέχουν επικίνδυνες ουσίες.
Συνιστάται στους καταναλωτές:
- να αποφεύγουν προϊόντα που περιλαμβάνονται σε επίσημες ανακλήσεις,
- να παρακολουθούν τις σχετικές ανακοινώσεις των αρχών,
- να αποθηκεύουν τα αποξηραμένα φρούτα σε ξηρό και δροσερό περιβάλλον,
- και να μην καταναλώνουν προϊόντα που έχουν εκτεθεί σε υγρασία ή παραμένουν ανοιχτά για μεγάλο χρονικό διάστημα.
Οι επαναλαμβανόμενες κοινοποιήσεις στο ευρωπαϊκό σύστημα RASFF και οι συνεχείς ανακλήσεις δείχνουν ότι οι μυκοτοξίνες εξακολουθούν να αποτελούν μία από τις σημαντικότερες προκλήσεις για την ασφάλεια των αποξηραμένων φρούτων στην ευρωπαϊκή αγορά.
Πηγή: cibum.gr