Σήμερα τιμάται ο Άγιος Εφραίμ, ο θαυματουργός Άγιος που έμεινε στην πίστη μέχρι το μαρτύριο και έγινε παρηγοριά για χιλιάδες πιστούς.
Ο Άγιος Εφραίμ, κατά κόσμον Κωνσταντίνος Μόρφης, γεννήθηκε στα Τρίκαλα στις 14 Σεπτεμβρίου 1384 μ.Χ., σε μια όμορφη περιοχή κοντά στον Ληθαίο ποταμό.
Σε μικρή ηλικία έμεινε ορφανός από πατέρα, μαζί με τα επτά αδέλφια του. Τη φροντίδα τους, μετά τον Θεό, ανέλαβε η ευσεβής μητέρα του.
Η είσοδος στη μονή και η αφιέρωση στον Χριστό
Σε ηλικία 14 ετών, θέλοντας να αποφύγει τον εξισλαμισμό και τα γενιτσαρικά σώματα, κατέφυγε στην τότε ακμάζουσα σταυροπηγιακή Ιερά Μονή του Ευαγγελισμού της Υπεραγίας Θεοτόκου, στο όρος των Άμωμων, δηλαδή των Καθαρών, στην Αττική.
Ο Άγιος Εφραίμ ακολούθησε με ένθεο ζήλο τον Χριστό και ξεχώρισε για τη λαμπρότητα της ζωής του, αλλά και για τους πνευματικούς του αγώνες στο όρος των Άμωμων, στην περιοχή της Νέας Μάκρης. Αξιώθηκε ακόμη να λάβει το μεγάλο Μυστήριο της Ιεροσύνης και να υπηρετεί το άγιο θυσιαστήριο σαν άγγελος Θεού, με φόβο Θεού και βαθιά κατάνυξη.
Οι επιδρομές και το μαρτύριο του Αγίου
Το 1416 μ.Χ. οι Τούρκοι εισέβαλαν και λεηλάτησαν την Αττική, αναγκάζοντας τον Δούκα των Αθηνών να δηλώσει υποταγή στον Σουλτάνο. Το 1424 μ.Χ. εισέβαλαν βίαια στη Μονή του Ευαγγελισμού της Θεοτόκου και έσφαξαν όλους τους Πατέρες της Μονής.
Ο Άγιος εκείνη την ώρα απουσίαζε στη σπηλιά του, πάνω στο βουνό, όπου προσευχόταν. Όταν επέστρεψε, αντίκρισε έντρομος τα σώματα των Πατέρων. Τους έθαψε και στη συνέχεια θρήνησε με βαθύ πόνο.
Τον επόμενο χρόνο, στις 14 Σεπτεμβρίου 1425 μ.Χ., οι βάρβαροι επέστρεψαν και βρήκαν τον Άγιο. Τον συνέλαβαν και άρχισαν τα βασανιστήριά του, τα οποία ολοκληρώθηκαν στις 5 Μαΐου 1426 μ.Χ., ημέρα Τρίτη και ώρα 9 το πρωί.
Τον κρέμασαν ανάποδα σε ένα δέντρο, που σώζεται μέχρι σήμερα, τον κάρφωσαν στα πόδια και στο κεφάλι και, στο τέλος, διαπέρασαν το καταπληγωμένο και μαρτυρικό σώμα του με αναμμένο ξύλο. Έτσι παρέδωσε την αγία ψυχή του στον στεφανοδότη Χριστό.
Η φανέρωση των λειψάνων του
Ύστερα από μισή χιλιετία, ο φιλάνθρωπος Θεός ευδόκησε να φανερωθούν όλα όσα γνωρίζουμε σήμερα για τον Άγιο Εφραίμ, μέσα από πολλές εμφανίσεις του ίδιου του Αγίου και θαυμαστά γεγονότα.
Η επιβεβαίωση ήρθε με την εύρεση των μαρτυρικών και χαριτόβρυτων λειψάνων του στις 3 Ιανουαρίου 1950 μ.Χ.
Ο Άγιος Εφραίμ τιμάται δύο φορές τον χρόνο: στις 3 Ιανουαρίου, για την εύρεση των τιμίων λειψάνων του, και στις 5 Μαΐου, για το μαρτυρικό του τέλος.
Στα Τρίκαλα πανηγυρίζεται από τον Ιερό Ναό Αγίου Στεφάνου, απέναντι από τον οποίο, κατά την παράδοση, βρισκόταν το πατρικό του σπίτι.
Το 2011 μ.Χ., το Οικουμενικό Πατριαρχείο Κωνσταντινουπόλεως, με την υπ’ αριθμ. 217/2-3-2011 Πατριαρχική και Συνοδική Πράξη, κατέταξε τον Όσιο Εφραίμ στο επίσημο ορθόδοξο εορτολόγιο.
Το ιστορικό της μονής της Νέας Μάκρης
Από τις σφαγές των Τούρκων μέχρι την ανεύρεση του ιερού σκηνώματος του Αγίου, η Μονή του Αγίου Εφραίμ στη Νέα Μάκρη κουβαλά μια βαθιά πνευματική ιστορία.
Η Μονή είναι ένα από τα παλαιότερα μοναστήρια. Πολλοί μοναχοί και ιερείς έζησαν εκεί και προσευχήθηκαν στον Κύριο. Στα χρόνια της Τουρκοκρατίας έγιναν μεγάλες και βάρβαρες σφαγές, με αποτέλεσμα το μοναστήρι να ξεκληριστεί.
Το 1945 μ.Χ., η μοναχή Μακαρία πήγε στα ερείπια της αρχαίας Μονής του Ευαγγελισμού, που άλλοτε ονομαζόταν Σταυροπηγιακή Μονή του Όρους Αμωμών, στις βορειοανατολικές υπώρειες του Πεντελικού.
Με θεία παρόρμηση, διαμόρφωσε εκεί ένα μικρό κελί και άρχισε να καθαρίζει τα ερείπια του παλαιού Ναού, με σκοπό να τον ανακατασκευάσει. Πολλές φορές συλλογιζόταν ότι σε εκείνα τα χώματα είχαν ζήσει μοναχοί ανά τους αιώνες και προσευχόταν να γνωρίσει ή να της φανερωθεί κάποιος από αυτούς.
Μια φωνή, στην αρχή σιγανή και με τον καιρό πιο δυνατή μέσα στην ψυχή της, της έλεγε: «Σκάψε και θα βρεις αυτό που επιθυμείς». Τελικά, της φανερώθηκε ένα συγκεκριμένο σημείο στο προαύλιο του μοναστηριού.
Έτσι, στις 3 Ιανουαρίου 1950 μ.Χ., ανέθεσε σε εργάτη να σκάψει στο σημείο που της υποδείκνυε η ίδια η ψυχή της. Αν και ο εργάτης ήταν αρνητικός και ήθελε να σκάψει οπουδήποτε αλλού εκτός από εκεί, τελικά, ύστερα από τις εκκλήσεις και τις προσευχές της, πείστηκε και ξεκίνησε.
Στο σημείο υπήρχε ένα μισογκρεμισμένο τζάκι, ένας τοίχος και στοιχεία που έδειχναν ότι εκεί βρισκόταν κάποτε κελί μοναχού. Το πρώτο εύρημα ήταν ένα κεφάλι. Ο χώρος, μάλιστα, ανέδυε ευωδιά.
«Γονάτισα με ευλάβεια και ασπάστηκα το σκήνωμα του Αγίου και αισθάνθηκα βαθιά την έκταση του μαρτυρίου του. Η ψυχή μου γέμισε από αγαλλίαση, απέκτησα μεγάλο θησαυρό, και παίρνοντας το χώμα με προσοχή έβλεπα την αρμονία του σκηνώματός του, που, αν και τόσους αιώνες μέσα στη γη, δεν είχε αλλοιωθεί», έγραψε η ηγουμένη Μακαρία, περιγράφοντας τα συγκλονιστικά γεγονότα που έζησε.
Με μεγάλη προσοχή, η Ηγουμένη Μακαρία έβγαλε όλο το σκήνωμα και το τοποθέτησε σε μια θυρίδα πάνω από τον τάφο. Ήταν φανερό ότι επρόκειτο για κληρικό, καθώς το ράσο του είχε παραμείνει άθικτο.
Το βράδυ, ενώ διάβαζε τον εσπερινό, η Ηγουμένη άκουσε βήματα. Ο ήχος ερχόταν από τον τάφο και αντηχούσε μέχρι την πόρτα της εκκλησίας. Εκεί τον πρωτοαντίκρισε. Ήταν ψηλός, με μικρά στρογγυλά μάτια, μακριά μαύρα γένια που έφταναν στον λαιμό και φορούσε μοναχική αμφίεση. Στο ένα χέρι κρατούσε φλόγα και με το άλλο ευλογούσε. Ζήτησε να τον βγάλουν από τη θυρίδα όπου τον είχαν τοποθετήσει.
Την επόμενη ημέρα, η Ηγουμένη καθάρισε τα οστά και τα τοποθέτησε σε θυρίδα στο Ιερό του Ναού.
Το ίδιο βράδυ, ο Άγιος φανερώθηκε στον ύπνο της, την ευχαρίστησε και της αποκάλυψε το όνομά του: Εφραίμ.
Το λείψανο του Αγίου Εφραίμ φυλάσσεται εκεί από τότε και καθημερινά εκατοντάδες πιστοί το επισκέπτονται, ζητώντας από τον Άγιο την ευλογία και τη βοήθειά του.
Ο Άγιος, με τη χάρη του Θεού, έχει κάνει χιλιάδες θαύματα. Στον περίβολο της Μονής, προστατευμένη μέσα σε κτίσμα που χτίστηκε γύρω της, βρίσκεται η μουριά πάνω στην οποία ο Άγιος Εφραίμ άφησε την τελευταία του πνοή.