Πώς ο ύπνος μπορεί να δείξει τον κίνδυνο για Αλτσχάιμερ πριν εμφανιστούν τα πρώτα προβλήματα μνήμης
Οι επιστήμονες συνεχίζουν να αναζητούν τους παράγοντες που συνδέονται με την εμφάνιση της νόσου Αλτσχάιμερ, μιας πάθησης που φαίνεται πως επηρεάζεται τόσο από τη γενετική προδιάθεση όσο και από τον τρόπο ζωής. Την ίδια στιγμή, οι ερευνητές εντοπίζουν στοιχεία που ενδέχεται να λειτουργούν ως προειδοποιητικά σημάδια για τον μελλοντικό κίνδυνο εμφάνισης της νόσου.
Ο ύπνος μπαίνει στο μικροσκόπιο των ερευνητών
Εδώ και χρόνια είναι γνωστό ότι η κακή ποιότητα ύπνου συνδέεται με τη νόσο Αλτσχάιμερ. Ωστόσο, το γιατί συμβαίνει αυτό δεν έχει ακόμη αποσαφηνιστεί πλήρως. Για να εξετάσουν πιο προσεκτικά αυτή τη σχέση, ερευνητές πραγματοποίησαν νέα μελέτη, η οποία δημοσιεύθηκε στο επιστημονικό περιοδικό JNeurosci.
Στο πλαίσιο της μελέτης, οι επιστήμονες συνέκριναν τα εγκεφαλικά κύματα που καταγράφονται κατά τη διάρκεια του ύπνου με τα επίπεδα συγκεκριμένων πρωτεϊνών, οι οποίες θεωρούνται χαρακτηριστικές της νόσου Αλτσχάιμερ. Τα αποτελέσματα έδειξαν ότι ορισμένα μοτίβα ύπνου σε μεγαλύτερους άνδρες και γυναίκες μπορούν να «δείξουν» ποιες πρωτεΐνες που σχετίζονται με το Αλτσχάιμερ ενδέχεται να αυξηθούν αργότερα στη ζωή.
Οι πρωτεΐνες που συνδέονται με τη νόσο
Η νόσος Αλτσχάιμερ έχει συνδεθεί με την αύξηση της πρωτεΐνης Ταυ στον εγκέφαλο, η οποία μπορεί να προκαλέσει βλάβες στα κύτταρα που σχετίζονται με τη μνήμη. Παράλληλα, σημαντικό ρόλο φαίνεται να παίζουν και τα αυξημένα επίπεδα β-αμυλοειδούς, ενός συστατικού που εντοπίζεται στις αμυλοειδείς πλάκες στους εγκεφάλους ανθρώπων που πάσχουν από Αλτσχάιμερ.
Οι συγκεκριμένες πρωτεΐνες μπορεί να αρχίσουν να συσσωρεύονται πολύ πριν εμφανιστούν τα πρώτα σημάδια εξασθένησης της γνωστικής λειτουργίας, όπως η απώλεια μνήμης. Γι’ αυτό και θεωρούνται σημαντικοί δείκτες που θα μπορούσαν να βοηθήσουν στην πιο έγκαιρη διάγνωση της νόσου.
Τι έδειξαν τα εγκεφαλικά κύματα στον ύπνο
Η μελέτη διαπίστωσε ότι η μείωση των βραδέων εγκεφαλικών κυμάτων, τα οποία είναι απαραίτητα για τη δημιουργία και τη σταθεροποίηση των αναμνήσεων, συνδέθηκε με μεγαλύτερη ποσότητα πρωτεΐνης Ταυ. Παράλληλα, το μικρότερο εύρος της βραδείας δραστηριότητας κατά τον ύπνο φάνηκε να σχετίζεται με υψηλότερα επίπεδα β-αμυλοειδούς.
Τα συγκεκριμένα μοτίβα μπορούν να καταγραφούν μέσω ηλεκτροεγκεφαλογραφημάτων, κάτι που σημαίνει ότι θα μπορούσαν στο μέλλον να αξιοποιηθούν ως πιθανοί δείκτες για την αναγνώριση κινδύνου εμφάνισης της νόσου.
Οι ερευνητές παρατήρησαν επίσης ότι η μειωμένη διάρκεια ή ποιότητα ύπνου από την ηλικία των 50 έως και των 80 ετών συνδέθηκε με μεγαλύτερη συσσώρευση των πρωτεϊνών που σχετίζονται με το Αλτσχάιμερ.
Γιατί τα ευρήματα είναι σημαντικά
Τα νέα δεδομένα δείχνουν ότι τα μοτίβα ύπνου των ηλικιωμένων, αλλά και η ποιότητα του ύπνου όσο περνούν τα χρόνια, μπορεί να προσφέρουν σημαντικές ενδείξεις για τον κίνδυνο εμφάνισης Αλτσχάιμερ.
Η καλύτερη κατανόηση αυτής της σύνδεσης θα μπορούσε να συμβάλει στην προληπτική φροντίδα και στην έγκαιρη διάγνωση. Αν οι ειδικοί καταφέρουν να εντοπίζουν εγκαίρως τέτοια σημάδια, τότε είναι πιθανό να υπάρξουν καλύτερες δυνατότητες παρακολούθησης, παρέμβασης και συνολικής προστασίας της υγείας.
Πηγές: onmed.gr, mindbodygreen.com