Η εξόντωση του Αλί Λαριτζανί αποκαλύπτει τον τρόπο με τον οποίο το Ισραήλ κινείται στο παρασκήνιο, χτυπώντας καίρια πρόσωπα της ιρανικής ηγεσίας μέσα από καλά οργανωμένες επιχειρήσεις.
Πώς στήθηκε η επιχείρηση εξόντωσης
Το Ισραήλ συνεχίζει να στοχεύει τις ηγεσίες των αντιπάλων του, και αυτή τη φορά στο στόχαστρο βρέθηκε ο Αλί Λαριτζανί, ο άνθρωπος που θεωρούνταν de facto επικεφαλής του Ιράν.
Η επιρροή του ενισχύθηκε σημαντικά μετά την εξόντωση του Αγιατολάχ Αλί Χαμενεΐ, γεγονός που τον έφερε στο επίκεντρο των εξελίξεων. Για περίπου δύο εβδομάδες άλλαζε συνεχώς τοποθεσίες, προσπαθώντας να αποφύγει τον εντοπισμό.
Σύμφωνα με τη Jerusalem Post, κατέφευγε σε κρησφύγετα, ακόμη και σε εγκαταλελειμμένα κτίρια ή πρόχειρες σκηνές που θύμιζαν καταυλισμούς, ώστε να καλύψει τα ίχνη του.
Ωστόσο, οι ισραηλινές υπηρεσίες κατάφεραν να εντοπίσουν μία τοποθεσία που επρόκειτο να επισκεφτεί. Από εκείνη τη στιγμή ξεκίνησε η τελική φάση της επιχείρησης.
Η εντολή Νετανιάχου και το χτύπημα
Αφού ενημερώθηκε η πολιτική ηγεσία, ο Μπενιαμίν Νετανιάχου έδωσε το «πράσινο φως» στις ένοπλες δυνάμεις του Ισραήλ (IDF).
Τα ισραηλινά μαχητικά απογειώθηκαν και κινήθηκαν προς τον στόχο, εκτελώντας το σχέδιο εξόντωσης με ακρίβεια.
Για να αποπροσανατολίσουν και να κρύψουν τον πραγματικό στόχο, οι Ισραηλινοί εξαπέλυσαν παράλληλα επιθέσεις σε διάφορα σημεία του Ιράν. Σε κάποιες περιπτώσεις χτύπησαν περιοχές με περιορισμένη στρατιωτική παρουσία, ενώ σε άλλες εξουδετέρωσαν και άλλους αξιωματούχους.
Με αυτόν τον τρόπο, η Τεχεράνη φέρεται να μην αντιλήφθηκε άμεσα ότι ο κύριος στόχος ήταν ο Λαριτζανί. Πληροφορίες αναφέρουν ότι τη στιγμή της επίθεσης βρισκόταν μαζί με τον γιο του.
Ποιος ήταν ο Αλί Λαριτζανί
Ο Αλί Λαριτζανί, σε ηλικία 67 ετών, αποτελούσε μία από τις πιο ισχυρές προσωπικότητες στο πολιτικό και στρατιωτικό σύστημα της Ισλαμικής Δημοκρατίας του Ιράν. Είχε υπηρετήσει ως διοικητής στους Φρουρούς της Ισλαμικής Επανάστασης (IRGC) και είχε μακρά πορεία στον συντηρητικό πολιτικό χώρο.
Κατείχε τη θέση του γραμματέα του Ανώτατου Συμβουλίου Εθνικής Ασφαλείας, δηλαδή του κορυφαίου θεσμού για ζητήματα ασφάλειας στη χώρα.
Ο ρόλος του στις κρίσιμες εξελίξεις
Το τελευταίο διάστημα, μέσα σε ένα κλίμα έντασης με τις Ηνωμένες Πολιτείες και το Ισραήλ αλλά και εσωτερικών αναταραχών λόγω μαζικών διαδηλώσεων, ο Αγιατολάχ Αλί Χαμενεΐ φέρεται να βασιζόταν ιδιαίτερα στον Λαριτζανί.
Ιρανοί αξιωματούχοι τον περιέγραφαν ως στενό και απόλυτα έμπιστο συνεργάτη, με άμεση πρόσβαση στον ανώτατο ηγέτη.
Ο ίδιος είχε αναλάβει κρίσιμα καθήκοντα, όπως την εποπτεία της εσωτερικής ασφάλειας, τον συντονισμό διπλωματικών επαφών με χώρες όπως η Ρωσία, το Κατάρ και το Ομάν, καθώς και τη συμμετοχή στις πυρηνικές συνομιλίες με τις Ηνωμένες Πολιτείες.
Παράλληλα, είχε ενεργό ρόλο στον σχεδιασμό έκτακτων μέτρων για πιθανή πολεμική σύγκρουση ή πολιτική αποσταθεροποίηση.
Η πολιτική του διαδρομή και η επιρροή του
Προερχόμενος από ισχυρή πολιτική και θρησκευτική οικογένεια, ο Λαριτζανί είχε διατελέσει πρόεδρος της Βουλής για 12 χρόνια. Είχε επίσης υπηρετήσει ξανά ως γραμματέας του Ανώτατου Συμβουλίου Εθνικής Ασφαλείας την περίοδο 2005–2007, πριν επιστρέψει στη θέση στις 5 Αυγούστου του ίδιου έτους.
Το 2021 είχε κομβικό ρόλο στις διαπραγματεύσεις για τη 25ετή στρατηγική συμφωνία με την Κίνα, μια συμφωνία δισεκατομμυρίων δολαρίων που ανέδειξε την επιρροή του στο ιρανικό σύστημα εξουσίας.
Γιατί δεν θεωρούνταν διάδοχος
Παρά τη σημαντική του θέση, δεν θεωρούνταν επικρατέστερος διάδοχος του Αγιατολάχ Αλί Χαμενεΐ, καθώς δεν ήταν ανώτερος σιίτης κληρικός – βασική προϋπόθεση για την ηγεσία της χώρας.
Ωστόσο, βρισκόταν ανάμεσα στα βασικά πρόσωπα που θα μπορούσαν να αναλάβουν ρόλο σε ένα σενάριο έκτακτης ανάγκης.
Η εικόνα που είχαν αναλυτές και υποστηρικτές
Αναλυτές τον περιέγραφαν ως έναν ψύχραιμο και υπολογιστικό συντηρητικό, που συνδύαζε ρεαλισμό με έντονο εθνικιστικό προσανατολισμό.
Από τη μία πλευρά, επικριτές τον συνέδεαν με σκληρές πολιτικές καταστολής και τον κατηγορούσαν για παραβιάσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Από την άλλη, οι υποστηρικτές του τον θεωρούσαν μία από τις λίγες προσωπικότητες που μπορούσαν να διατηρήσουν τη σταθερότητα σε ένα σύστημα που βρισκόταν υπό έντονη πίεση.