Το μυρμήγκιασμα, το κάψιμο ή ένας παράξενος πόνος σε συγκεκριμένο σημείο του σώματος μπορεί να εμφανιστούν πριν υπάρξει οποιοδήποτε σημάδι στο δέρμα. Σε ορισμένες περιπτώσεις, αυτά είναι τα πρώτα συμπτώματα του έρπητα ζωστήρα, αρκετές ημέρες πριν εμφανιστούν οι χαρακτηριστικές φουσκάλες.
Η περιοχή μπορεί να γίνει τόσο ευαίσθητη ώστε ακόμη και η επαφή με τα ρούχα να προκαλεί έντονη ενόχληση. Ωστόσο, ο ανεξήγητος πόνος ή το μυρμήγκιασμα δεν σημαίνουν αυτόματα ότι πρόκειται για έρπητα ζωστήρα και χρειάζεται ιατρική αξιολόγηση, ιδιαίτερα όταν τα συμπτώματα επιμένουν ή επιδεινώνονται.
Γιατί εμφανίζεται πόνος πριν από το εξάνθημα
Ο έρπης ζωστήρας προκαλείται όταν ο ιός της ανεμοβλογιάς-έρπητα ζωστήρα (varicella-zoster) ενεργοποιείται ξανά, αφού έχει παραμείνει για χρόνια σε λανθάνουσα κατάσταση στο νευρικό σύστημα.
Ο ιός προσβάλλει ένα νεύρο και την περιοχή του δέρματος που αυτό νευρώνει. Για τον λόγο αυτό, ο πόνος και η ασυνήθιστη ευαισθησία μπορεί να ξεκινήσουν πριν εμφανιστούν οι ορατές δερματικές αλλοιώσεις.
Τα πρώιμα συμπτώματα μπορεί να περιλαμβάνουν:
- Κάψιμο, μυρμήγκιασμα, κνησμό ή πόνο σε συγκεκριμένη περιοχή.
- Έντονη ευαισθησία ακόμη και σε ένα απλό άγγιγμα.
- Πονοκέφαλο ή γενικό αίσθημα αδιαθεσίας.
Συνήθως, μερικές ημέρες αργότερα εμφανίζεται το χαρακτηριστικό εξάνθημα με φουσκάλες. Συχνά σχηματίζει μια ζώνη στη μία πλευρά του θώρακα ή της κοιλιάς, αλλά μπορεί να παρουσιαστεί επίσης στο πρόσωπο ή σε άλλα σημεία του σώματος.
Υπάρχουν και σπάνιες περιπτώσεις κατά τις οποίες ο έρπης ζωστήρας εμφανίζεται χωρίς εμφανές εξάνθημα. Παρ’ όλα αυτά, ο πόνος από μόνος του δεν αρκεί για να τεθεί διάγνωση, καθώς ο γιατρός πρέπει να αποκλείσει και άλλες πιθανές αιτίες.
Πότε πρέπει να μιλήσετε άμεσα με γιατρό
Εάν υποψιάζεστε έρπητα ζωστήρα, ειδικά μετά την εμφάνιση ενός νέου και επώδυνου εξανθήματος, είναι σημαντικό να επικοινωνήσετε γρήγορα με γιατρό.
Αξιολόγηση χρειάζεται και ένας επίμονος, ανεξήγητος πόνος στο δέρμα. Δεν είναι καλή ιδέα να περιμένετε για πολλές ημέρες θεωρώντας ότι απαραίτητα θα εμφανιστούν φουσκάλες.
Ζητήστε επείγουσα αξιολόγηση εντός της ίδιας ημέρας εάν:
- Ο πόνος ή το εξάνθημα βρίσκεται κοντά στο μάτι ή εμφανιστεί εξάνθημα στη μύτη.
- Το μάτι γίνει κόκκινο, πονάει ή παρουσιαστεί αλλαγή στην όραση.
- Έχετε εξασθενημένο ανοσοποιητικό σύστημα, όπως κατά τη διάρκεια χημειοθεραπείας.
- Το εξάνθημα είναι εκτεταμένο ή ο πόνος πολύ έντονος.
- Είστε έγκυος.
Ο έρπης ζωστήρας που προσβάλλει την περιοχή των ματιών μπορεί να απειλήσει την όραση, επομένως δεν πρέπει να περιμένετε ένα προγραμματισμένο ραντεβού αρκετές ημέρες αργότερα ή να δείτε αν το εξάνθημα θα εξαπλωθεί.
Παράλληλα, ένας πόνος στο στήθος δεν πρέπει να θεωρείται αυτομάτως σύμπτωμα έρπητα ζωστήρα. Ξαφνικός πόνος στο στήθος που δεν υποχωρεί ή συνοδεύεται από δύσπνοια, εφίδρωση ή τάση λιποθυμίας χρειάζεται επείγουσα ιατρική αντιμετώπιση.
Είναι αργά για θεραπεία μετά τις πρώτες 3 ημέρες;
Όχι απαραίτητα.
Τα αντιικά φάρμακα έχουν μεγαλύτερη αποτελεσματικότητα όταν η θεραπεία ξεκινήσει μέσα στις πρώτες τρεις ημέρες από την εμφάνιση του εξανθήματος. Αυτό, όμως, δεν σημαίνει ότι μετά το συγκεκριμένο διάστημα δεν έχει νόημα να ζητήσετε ιατρική βοήθεια.
Ο γιατρός ενδέχεται να εξετάσει το ενδεχόμενο θεραπείας ακόμη και έως μία εβδομάδα μετά την έναρξη του εξανθήματος, ειδικά όταν εξακολουθούν να εμφανίζονται νέες φουσκάλες, ο πόνος είναι έντονος ή υπάρχουν παράγοντες που αυξάνουν τον κίνδυνο επιπλοκών, όπως η ηλικία ή η ανοσοκαταστολή.
Εάν υπάρχει πιθανή προσβολή κοντά στα μάτια, απαιτείται άμεση ιατρική αξιολόγηση ανεξάρτητα από το πόσες ημέρες έχουν περάσει.
Τα αντιικά φάρμακα μπορούν να περιορίσουν τη διάρκεια της νόσου και τη σοβαρότητα των συμπτωμάτων. Η απόφαση για τη θεραπεία εξαρτάται από την εικόνα του εξανθήματος, τα συμπτώματα και τους ατομικούς παράγοντες κινδύνου.
Τι βοηθά όσο επουλώνεται το δέρμα
Η διατήρηση του εξανθήματος καθαρού και στεγνού μπορεί να βοηθήσει στην ανακούφιση από τον ερεθισμό.
Τα φαρδιά ρούχα και ένας δροσερός, νωπός επίδεσμος μπορούν επίσης να μειώσουν την ενόχληση. Αντίθετα, καλό είναι να αποφεύγονται επιδέσμοι που κολλούν επάνω στις φουσκάλες.
Για την αντιμετώπιση του πόνου χρειάζεται η κατάλληλη ιατρική ή φαρμακευτική συμβουλή, ειδικά όταν η ενόχληση είναι τόσο έντονη ώστε να επηρεάζει τον ύπνο.
Το εξάνθημα μπορεί να χρειαστεί έως και έναν μήνα για να επουλωθεί, ενώ σε ορισμένους ανθρώπους ο νευροπαθητικός πόνος συνεχίζεται ακόμη και μετά την εξαφάνιση των δερματικών αλλοιώσεων.
Όταν ο πόνος επιμένει, χρειάζεται περαιτέρω ιατρική αξιολόγηση για την κατάλληλη αντιμετώπισή του.
Συχνές ερωτήσεις
Μπορεί να μεταδοθεί ο ιός πριν εμφανιστεί το εξάνθημα;
Ο έρπης ζωστήρας δεν μεταδίδει τον ιό πριν εμφανιστούν οι φουσκάλες. Όταν αυτές σχηματιστούν, ένα άτομο που δεν έχει ανοσία μπορεί να μολυνθεί και να εμφανίσει ανεμοβλογιά και όχι έρπητα ζωστήρα.
Το εξάνθημα πρέπει να καλύπτεται, τα χέρια να πλένονται συχνά και να αποφεύγεται η επαφή με ευάλωτες ομάδες, όπως έγκυες, νεογέννητα και άτομα με ανοσοκαταστολή, μέχρι όλες οι φυσαλίδες να έχουν σχηματίσει κρούστα.
Μπορεί κάποιος να εμφανίσει έρπητα ζωστήρα περισσότερες από μία φορές;
Ναι. Το γεγονός ότι κάποιος πέρασε μία φορά έρπητα ζωστήρα δεν σημαίνει ότι αποκλείεται ένα νέο επεισόδιο στο μέλλον.
Μετά την ανάρρωση μπορείτε να συζητήσετε με τον γιατρό σας εάν ο εμβολιασμός κατά του έρπητα ζωστήρα είναι κατάλληλος για εσάς. Το εμβόλιο αποτελεί μέτρο πρόληψης και όχι θεραπεία ενός επεισοδίου που βρίσκεται ήδη σε εξέλιξη.
Τι πρέπει να θυμάστε
Το εντοπισμένο κάψιμο, το μυρμήγκιασμα και η έντονη ευαισθησία του δέρματος μπορεί να προηγηθούν κατά αρκετές ημέρες του χαρακτηριστικού εξανθήματος του έρπητα ζωστήρα.
Αυτό δεν σημαίνει, όμως, ότι κάθε παρόμοιος πόνος οφείλεται στη συγκεκριμένη νόσο. Η έγκαιρη ιατρική αξιολόγηση είναι ιδιαίτερα σημαντική όταν εμφανιστούν φουσκάλες, όταν τα συμπτώματα εντοπίζονται κοντά στα μάτια ή όταν υπάρχει αυξημένος κίνδυνος επιπλοκών.
Πηγές: