Η καθημερινή φροντίδα του εγκεφάλου παίζει καθοριστικό ρόλο στη διατήρηση μιας ποιοτικής ζωής, ιδιαίτερα όσο περνούν τα χρόνια. Αν και η άνοια δεν μπορεί πάντα να αποφευχθεί, ολοένα και περισσότερα επιστημονικά δεδομένα δείχνουν ότι οι καθημερινές μας συνήθειες μπορούν να επηρεάσουν θετικά τη γνωστική υγεία. Ένας ειδικός φροντίδας εξηγεί πώς απλές πρακτικές μπορούν να βοηθήσουν τον εγκέφαλο σε κάθε ηλικία.
Η μικρή καθημερινή συνήθεια που βοηθά τον εγκέφαλο
Μια απλή δραστηριότητα διάρκειας μόλις 10 λεπτών την ημέρα μπορεί να συμβάλει στη διατήρηση της εγκεφαλικής υγείας και να μειώσει τον κίνδυνο εμφάνισης άνοιας όσο μεγαλώνουμε, σύμφωνα με ειδικό στον τομέα της φροντίδας.
Εκατομμύρια άνθρωποι σε όλο τον κόσμο ζουν σήμερα με άνοια, με τις προβλέψεις να δείχνουν συνεχή αύξηση των περιστατικών τα επόμενα χρόνια. Παρότι δεν υπάρχει απόλυτη μέθοδος πρόληψης, ορισμένες καθημερινές δραστηριότητες φαίνεται να ενισχύουν τη λειτουργία του εγκεφάλου και να μειώνουν τον κίνδυνο, ανεξάρτητα από την ηλικία.
Ο ειδικός φροντίδας Michael Berkley-Blezard από το Elmfield Care’s Old Sarum Manor προτείνει πέντε απλές πρακτικές που κρατούν το μυαλό σε εγρήγορση και υποστηρίζουν τη μακροχρόνια υγεία του εγκεφάλου. Ανάμεσά τους ξεχωρίζει η καθημερινή ενασχόληση με σύντομα παιχνίδια λογικής, όπως το sudoku ή το Wordle.
«Ένας από τους πιο αποτελεσματικούς τρόπους να διατηρούμε τον εγκέφαλο σε καλή κατάσταση είναι η τακτική επίλυση γρίφων», αναφέρει ο Michael. «Είτε λύνετε Wordle το πρωί, είτε ένα sudoku πριν κοιμηθείτε, είτε ένα παιχνίδι λέξεων μπροστά στην τηλεόραση, κάθε μορφή “νοητικής άσκησης” βοηθά τον εγκέφαλο να παραμένει υγιής».
Τα παιχνίδια λογικής ενεργοποιούν ταυτόχρονα διαφορετικές περιοχές του εγκεφάλου, όπως τη μνήμη, την οπτική επεξεργασία και τη λογική σκέψη, ενισχύοντας τις νευρωνικές συνδέσεις.
Η συγκεκριμένη συμβουλή υποστηρίζεται από δύο σχετικές μελέτες του Πανεπιστημίου του Έξετερ και του King’s College London, που δημοσιεύθηκαν το 2019 στο International Journal of Geriatric Psychiatry. Σε περισσότερους από 19.000 συμμετέχοντες άνω των 50 ετών, όσοι ασχολούνταν συστηματικά με σταυρόλεξα και sudoku παρουσίαζαν αισθητά καλύτερη γνωστική απόδοση.
Η Dr Anne Corbett, επικεφαλής της έρευνας, τόνισε: «Όσο συχνότερα κάποιος ασχολείται με γρίφους, όπως σταυρόλεξα και sudoku, τόσο πιο “κοφτερή” παραμένει η απόδοσή του σε τεστ μνήμης, προσοχής και λογικής. Σε ορισμένες περιπτώσεις, η διαφορά ήταν εντυπωσιακή, με γνωστική απόδοση που αντιστοιχούσε σε άτομα έως και οκτώ χρόνια νεότερα».
Η ειδικός υπογραμμίζει ότι τα παιχνίδια μνήμης βοηθούν τον εγκέφαλο να λειτουργεί καλύτερα για μεγαλύτερο χρονικό διάστημα.
Καθημερινές πρακτικές για καλύτερη εγκεφαλική υγεία
Ο Michael μοιράστηκε και επιπλέον απλές συμβουλές για τη διατήρηση της εγκεφαλικής υγείας με το πέρασμα του χρόνου, επισημαίνοντας ότι η καθημερινή νοητική ενεργοποίηση είναι από τους πιο αποτελεσματικούς τρόπους προστασίας του εγκεφάλου.
- Παραμείνετε κοινωνικά ενεργοί
- Μουσική
- Εκμάθηση νέας γλώσσας
- Διάβασμα 20 σελίδων την ημέρα
Παραμείνετε κοινωνικά ενεργοί
«Η κοινωνική απομόνωση αποτελεί έναν από τους σημαντικότερους παράγοντες κινδύνου για την εμφάνιση άνοιας αργότερα στη ζωή», εξηγεί ο ειδικός. «Η επαφή με φίλους, οικογένεια ή ακόμη και η ουσιαστική επικοινωνία με συναδέλφους κρατά τον εγκέφαλο ενεργό, μειώνει το άγχος και στηρίζει τις νευρωνικές οδούς που σχετίζονται με τη γνωστική υγεία».
Μουσική
«Η μουσική, είτε την ακούμε, είτε παίζουμε ένα όργανο, είτε τραγουδάμε, αποτελεί έναν εξαιρετικό τρόπο να διατηρούμε τον εγκέφαλο σε εγρήγορση», συνεχίζει ο Michael. «Η μουσική μνήμη είναι ιδιαίτερα ισχυρή και βαθιά αποθηκευμένη στον εγκέφαλο, γεγονός που την καθιστά πιο ανθεκτική στις αλλαγές που προκαλεί η άνοια. Επιστημονικές μελέτες δείχνουν ότι η μουσική ενεργοποιεί ευρείες περιοχές του εγκεφάλου, συχνά εκεί όπου άλλα ερεθίσματα δεν φτάνουν».
Εκμάθηση νέας γλώσσας
«Έρευνες δείχνουν ότι η εκμάθηση μιας δεύτερης γλώσσας μπορεί να καθυστερήσει την εμφάνιση άνοιας», σημειώνει. «Οι δίγλωσσοι αναπτύσσουν μεγαλύτερο γνωστικό απόθεμα, κάνοντας τον εγκέφαλο πιο ανθεκτικό. Υπάρχουν πολλές εφαρμογές και βίντεο στο YouTube που διευκολύνουν την εκμάθηση σε κάθε ηλικία. Ακόμη και λίγα λεπτά την ημέρα αρκούν για να δημιουργηθούν νέες νευρωνικές συνδέσεις».
Διάβασμα 20 σελίδων την ημέρα
«Το συστηματικό διάβασμα είναι ένας εξαιρετικός τρόπος να παραμένει ο εγκέφαλος δραστήριος», καταλήγει ο Michael. «Προσφέρει συνεχή νοητική διέγερση, ενισχύει τις νευρωνικές οδούς και βοηθά στη δημιουργία γνωστικού αποθέματος, προστατεύοντας τη μνήμη όσο μεγαλώνουμε. Ακόμη και 20 σελίδες την ημέρα μπορούν να βελτιώσουν την προσοχή και τη μνήμη, ενώ παράλληλα μειώνουν το άγχος».
Αν εσείς ή κάποιο άτομο από το περιβάλλον σας παρουσιάζει συμπτώματα άνοιας, είναι σημαντικό να απευθυνθείτε άμεσα σε επαγγελματία υγείας για σωστή αξιολόγηση και καθοδήγηση.